Verenigde Staten trekt zich terug uit “Vriendschapsverdrag” met Iran

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken kondigde woensdag 11 oktober aan dat de Verenigde Staten zich terugtrekken uit het “Vriendschapsverdrag” tussen de Verenigde Staten en Iran.

Mike Pompeo stelde, met de opmerking dat “Iran het Vriendschapsverdrag als een middel heeft gebruikt om Amerika aan te vallen”: “Ik kondig vandaag hier aan dat de Verenigde Staten het Vriendschapsverdrag met Iran heeft ontbonden”.

Het betrokken verdrag, door Iraanse autoriteiten aangeduid als “Verdrag van Vriendschap, Economische Betrekkingen en Consulaire Rechten”, werd op 14 augustus 1955 in Teheran ondertekend tussen de Verenigde Staten en de regering van het Perzische Keizerrijk.

In artikel 23, paragraaf 3 van dit verdrag is bepaald dat elk der partijen het kan beëindigen en ontbinden met “schriftelijke kennisgeving gedurende een jaar”.

De beslissing van de Amerikaanse regering om zich uit dit verdrag terug te trekken volgt enkele uren na een uitspraak van het Internationaal Gerechtshof in Den Haag ten gunste van Iran. Dit gerechtshof bepaalde bij uitgifte van een voorlopige maatregel dat de Verenigde Staten moeten garanderen dat hun eenzijdige sancties tegen de Islamitische Republiek geen negatieve gevolgen zullen hebben voor essentiële goederen of de veiligheid van commerciële vluchten.

De Islamitische Republiek beschuldigde in haar klacht bij het Internationaal Gerechtshof de regering van Donald Trump ervan het Vriendschapsverdrag tussen Iran en Amerika te hebben geschonden door zich uit de nucleaire overeenkomst tussen Teheran en zes wereldmachten terug te trekken.

Mike Pompeo beschuldigde Iran in zijn woensdag uitspraken ervan het gerechtshof van Den Haag misbruikt te hebben voor zijn politieke en propagandistische doeleinden.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken zei: “Iran bracht in juli ‘een geen grondslag hebbende zaak’ bij het Internationaal Gerechtshof in met de beschuldiging dat de Verenigde Staten het Vriendschapsverdrag tussen de twee landen hebben geschonden.

“Wij waren teleurgesteld dat het gerechtshof niet kon uitspreken dat het geen competentie heeft op het gebied van Amerikaanse sancties, omdat Amerikaanse maatregelen tegen Iran gericht zijn op het beschermen van zijn vitale veiligheidsbelangen”.

Terwijl hij de woensdag beslissing van het gerechtshof ten gunste van Teheran als “ongeloofwaardig” bestempelde, zei hij: “Gezien Irans voorgeschiedenis op het gebied van steun aan terrorisme, activiteiten op het gebied van ballistische raketten en andere sabotageactiviteiten, is het beroep van dit land op het Vriendschapsverdrag belachelijk”.

Pompeo stelde evenwel duidelijk: “Het verdict van vandaag van het gerechtshof ‘is een verlies voor Iran’. In werkelijkheid heeft dit gerechtshof al Irans ongegronde en nietszeggencde verzoeken afgewezen”.

Hij benadrukte dat “onze huidige uitzonderingen en toestemmingen voor humanitaire uitwisselingen en vluchtveiligheid van kracht blijven. De beslissingen die vandaag in Iran worden genomen om geld uit te geven, om het terrorisme wereldwijd aan te wakkeren, zijn dollars die Irans leiders verspillen”.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken uitte de hoop dat Irans leiders tot het inzicht komen dat de enige manier om de toekomst van hun volk veilig te stellen, is om af te zien van de campagne van terrorisme en vernietiging in alle hoeken van de wereld.

Pompeo zei dat Iran het Vriendschapsverdrag jarenlang heeft geschonden en voegde eraan toe dat dit verdrag 39 jaar geleden al had moeten worden ontbonden.

Dit commentaar van deze Amerikaanse functionaris lijkt te verwijzen naar de tijd van de gijzeling van diplomaten van dit land door krachten bekend als “Volgers van de Imam” bij de Amerikaanse ambassade in Teheran, wat plaatsvond op 4 november 1979.

Tijdens de aanval op de Amerikaanse ambassade in Iran werden 52 diplomaten van dit land gegijzeld en gedurende 444 dagen gevangen gehouden. Deze aanval leidde tot het verbreken van de betrekkingen tussen Teheran en Washington en decennia van vijandschap tussen de twee landen.

Dit incident, dat in feite een volledige ontkenning van het “Vriendschapsverdrag” tussen Iran en Amerika was, was de eerste keer dat de twee landen zich met een beroep op het verdrag tot het gerechtshof van Den Haag wendden.

Tijdens de gijzelingskrisis diende Amerika op grond van artikel vier van het Vriendschapsverdrag van 1955 en de daarin vermelde consulaire rechten een klacht tegen Iran in bij het Internationaal Gerechtshof en het gerechtshof oordeelde in het voordeel van Amerika en eiste de onmiddellijke vrijlating van de gijzelaars.

In het daaropvolgende decennium diende Iran twee keer op grond van dit verdrag een klacht tegen Amerika in bij het gerechtshof van Den Haag. Eerst na de aanval op een Iraans passagiersvliegtuig boven de Perzische Golf, wat resulteerde in de dood van 290 inzittenden van het vliegtuig, en voor de tweede keer in 1992 vanwege aanvallen door Amerikaanse troepen op Iraanse olie-installaties in de Perzische Golf.

“Bronnen van bedreiging” tegen Amerikanen in Irak

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken beschuldigde Iran in een ander gedeelte van zijn opmerkingen ervan een “bron van bedreiging” tegen Amerikanen in Irak te zijn.

Pompeo zei: “Onze inlichtingen hierover zijn betrouwbaar. Wij zien de hand van Ayatollah (Khamenei) en zijn volgelingen in de steun voor deze aanvallen tegen de Verenigde Staten”.

Amerika zei vrijdag dat het vanwege bedreigingen van Iran en door Iran ondersteunde sjiitische paramilitaire groepen zijn consulaat in Basra zal sluiten en zijn diplomatieke medewerkers uit deze stad in Zuid-Irak zal terugtrekken.

Bron: Radio Farda