نتبلاکس نسبت به امنیت مردم در پی قطعی اینترنت هشدار داد
نتبلاکس ضمن هشدار در خصوص سیزدهمین روز قطعی اینترنت در ایران، آن را تهدیدی برای سلامت و امنیت مردم ایران توصیف کرد.
قطعی گسترده اینترنت در ایران که برای سیزدهمین روز متوالی ادامه دارد، بار دیگر توجه نهادهای بینالمللی و مدافعان حقوق بشر را به خود جلب کرده است. این قطع ارتباط، نه تنها آزادی بیان را خدشهدار میکند، بلکه میتواند حق دسترسی مردم به اطلاعات حیاتی برای بقا، تماس با خدمات اضطراری و امنیت فردی را نیز نقض کند.
نتبلاکس نهاد جهانی پایش اینترنت، در بهروزرسانی تازه خود اعلام کرده است که قطعی گسترده اینترنت در ایران وارد سیزدهمین روز متوالی خود شده و این وضعیت «خطر مستقیمی برای ایمنی، سلامت و امنیت شهروندان ایجاد میکند» و اساسا حق دسترسی به اطلاعات حیاتی را که برای بقا ضروری است، نقض میکند.
این نهاد در گزارش خود تاکید میکند که: «جمهوری اسلامی ایران با تکرار سیاستهای مشابه در ماههای اخیر، بارها دسترسی میلیونها نفر به اینترنت جهانی را قطع کرده و آمده تا سکوت خبری، محدود کردن ارتباطات مردمی و کنترل جریان اطلاعات را به نفع سرکوب و حفظ قدرت سیاسی پیش ببرد.»
تحلیل نتبلاکس نشان میدهد که این سومین بار است که حکومت ایران دسترسی عمومی به اینترنت را بهطور گسترده قطع میکند. اولین بار در جریان جنگ ۱۲ روزه میان ایران و اسرائیل در سال گذشته (۲۰۲۵) رخ داد و بار دوم از پنجشنبه ۱۸ دیماه همزمان با شروع اعتراضهای داخلی معروف به «انقلاب ملی ایران» بوده است و اکنون نیز قطعی اینترنت برای دومین هفته متوالی ادامه یافته است.
طبق ارزیابیهای نتبلاکس، ایران تاکنون حدود یکچهارم از سال ۲۰۲۶ را بدون دسترسی به اینترنت جهانی سپری کرده است، آمار بیسابقهای که نشان میدهد قطعی اینترنت به یک ابزار تکرارشونده در سیاست سرکوب تبدیل شده است.
کارشناسان حقوق دیجیتال و مدافعان آزادی اطلاعات میگویند که این اقدامات نظامی و سیاسی، بیش از اینکه پاسخ به تهدیدات امنیتی باشد، موجب فشار بر جامعه مدنی، خاموش کردن صدای مخالفان و قطع ارتباط مردم با جهان خارج میشود، اقدامی که میتواند پیامدهای جدی انسانی و اجتماعی داشته باشد.
قطع اینترنت فراتر از محدود کردن دسترسی به شبکههای اجتماعی یا رسانههاست. این محدودیتها میتواند حق حیات مردم را به مخاطره بیندازد، بهویژه زمانی که دسترسی به اطلاعات و ارتباطات برای دریافت خدمات اضطراری ضرورت پیدا میکند.
برای مثال، در شرایط معمول، مردم از اینترنت برای تماس با خدمات پزشکی، درخواست آمبولانس، دریافت هشدارهای امنیتی، یا ارتباط با خانواده و دوستان استفاده میکنند، امری که در زمان قطعی اینترنت، خطرات جانی و روانی به دنبال دارد. پزشکان، فعالان اجتماعی و کاربران عادی، بارها در شبکههای اجتماعی تاکید کردهاند که قطع اینترنت نه فقط آزادی بیان، بلکه حق بنیادین حیات را نیز تهدید میکند.
نهادهای حقوق بشری و سازمانهای مدافع آزادی بیان از جمله نتبلاکس، گزارشگران بدون مرز و بخشهای حقوق بشر سازمان ملل، بارها نسبت به سیاستهای قطع اینترنت در ایران هشدار دادهاند. آنها تاکید میکنند که دسترسی به اینترنت باید به عنوان یک ابزار ضروری برای مشارکت اجتماعی، دسترسی به اطلاعات و دفاع از حقوق انسانی شناخته شود، نه ابزاری که حکومتها در زمان بحران آن را قطع میکنند.
در بیانیههای منتشرشده، کارشناسان حقوق بشر قطع اینترنت را نوعی «محدودیت جمعی» دانستهاند که میتواند آسیبهای جبرانناپذیری بر مردم و جامعه مدنی وارد سازد، بهویژه در زمانی که مردم بیش از همیشه به دسترسی به اطلاعات و ارتباطات آزاد نیاز دارند.
در حالی که مقامهای ایران اغلب قطع اینترنت را با دلایل امنیتی توجیه میکنند، تحلیلگران و کاربران شبکههای اجتماعی این سیاست را ابزاری سرکوبگر میدانند که نه تنها آزادیهای اساسی را نقض میکند، بلکه خطرات مستقیم برای سلامت، امنیت و حق حیات مردم ایجاد میکند.
حق دسترسی به اینترنت و اطلاعات حیاتی که میتواند موجب نجات جان انسانها شود (از تماس با خدمات اضطراری گرفته تا دریافت اخبار فوری) نباید قربانی سیاستهای سرکوبگرانه گردد.
در میانه بحرانهای سیاسی و اجتماعی، این سئوال مطرح میماند: آیا قطع اینترنت در ایران ابزاری مشروع برای کنترل امنیت است، یا نقضی جدی و غیرقابل توجیه علیه حقوق بنیادین مردم؟
