Donald Trump eist duidelijk het einde van Ali Khamenei’s leiderschap in Iran
«Donald Trump», president van de Verenigde Staten, zei met felle aanvallen op Khamenei: «Het is tijd dat Iran naar nieuw leiderschap zoekt.»
Donald Trump, president van de Verenigde Staten, terwijl de bloedige protesten in Iran aan hun derde week zijn begonnen en duizenden burgers van dit land zijn omgekomen onder kogels van veiligheidstroepen, heeft in een ongekende en gedurfde aanval, met een scherpe en directe toon, het einde van 37 jaar regering van ayatollah Ali Khamenei in Iran geëist.
Trump zei enkele uren geleden vandaag, zaterdag 17 januari volgens de Gregoriaanse kalender (27 december volgens de Iraanse kalender), in een interview met het blad «Politico»: «Het moment is gekomen om naar nieuw leiderschap in Iran te zoeken.» Zonder enige omhaal presenteerde hij de huidige regeringsstructuur als de veroorzaker van de val en vernietiging van Iran en voegde eraan toe dat het leiderschap in Teheran zich baseerde op onderdrukking en geweld, niet op daadwerkelijk bestuur.
Trump vervolgde met een vijandige en kritische toon: «Wat hij (Khamenei) als leider van een land heeft gedaan, is de volledige vernietiging van het land en het toepassen van geweld op een ongekende schaal.»
Hij benadrukte, terwijl hij de onderdrukkingsmethode kritiseerde, dat zelfs voor minimaal landbestuur het leiderschap zich op goed bestuur moet concentreren, zoals ik in de Verenigde Staten doe, niet dat het duizenden mensen doodmaakt om controle te behouden. Trump concludeerde zijn reactie met: «Leiderschap betekent respect, niet angst en dood.»
Trump noemde Khamenei ook «een zieke man» die de massale doden moet stoppen, en verwees er tegelijkertijd op dat Iran «de ergste plaats om te leven in de hele wereld» is geworden.
Trumps uitspraken volgden op de publicatie van felle berichten van de leider van de Islamitische Republiek op het sociale netwerk X, waarin hij hem verantwoordelijk stelde voor het geweld en de dodelijke onrust in Iran. Khamenei schreef in een van deze berichten: «Wij houden de Amerikaanse president verantwoordelijk voor de verliezen, schade en leugens die aan het Iraanse volk zijn berokkend.»
Volgens officiële Iraanse rapporten, die voor het eerst door de Iraanse leider werden bekendgemaakt, zijn enkele duizenden demonstranten tijdens de protesten gedood, hoewel er geen nauwkeurige en betrouwbare onafhankelijke statistieken beschikbaar zijn en de gegevens sterk uiteenlopen.
Khamenei beschuldigde de Verenigde Staten ook van inmenging en pogingen om militaire, politieke en economische dominantie over Iran uit te breiden, en beweerde dat de protesten onderdeel waren van een buitenlandse samenzwering.
De protesten in Iran begonnen eind december vorig jaar en waren aanvankelijk het gevolg van economische problemen, maar veranderden al snel in een breed protest tegen het islamitische republiekse systeem, dat fundamentele veranderingen eist. Internationale partijen en mensenrechtenorganisaties hebben de aanzienlijke afname van vrijheden, het gebruik van geweld tegen demonstranten en een brede golf van arrestaties veroordeeld.
Ondertussen duiden internationale rapporten erop dat mensenrechtenorganisaties en onafhankelijke rapporten meer dan twintigduizend doden en tienduizenden arrestaties in deze protesten hebben geregistreerd, en blijven zorgen over executies en hardhandig optreden bestaan.
Eerder werd uit het Witte Huis in waarschuwende bewoordingen verklaard dat Trump bereid was militaire kracht tegen Iran in te zetten als de omstandigheden zodanig zouden voortduren dat de bloedvergieting zou doorgaan.
Sommige analisten zeggen dat deze standpunten, als ze in daden worden omgezet, de spanningen in de regio op ongekende wijze kunnen verscherpen en kunnen leiden tot verergering van de humanitaire en geopolitieke crisis.
Trump verklaarde duidelijk, na de uitspraken van Ali Khamenei en Ali Salehi, de openbare aanklager van Teheran, over Amerikaanse betrokkenheid bij de protesten, dat hij een einde aan Ali Khamenei’s regering en vervanging door nieuw leiderschap in Iran nastreeft. Deze uitspraken hebben niet alleen de verbale confrontatie tussen de twee landen verscherpt, maar geven ook blijk van de diepte van de verschillen en de groeiende crisis die Iran niet alleen op het binnenlands podium, maar ook in het middelpunt van wereldaandacht heeft geplaatst.
Dit scherpe standpunt temidden van de bloedige protesten heeft ervoor gezorgd dat de schaduw van militaire dreiging en de gevolgen van de humanitaire crisis duidelijker dan ooit zichtbaar worden, en uiteindelijk zijn de begrippen «nieuw leiderschap», «onderdrukking» en «dood van duizenden», niet alleen koppen in de media, maar bittere werkelijkheden die de toekomst van de regio in een waas van crisis en instabiliteit hebben geplaatst.
