Islamitische Republiek: Executies; minstens ‘achttienduizend’ executies in 20 jaar

De gerechtelijke autoriteit van de provincie West-Azerbeidzjan schreef in de ochtend van 24 Tir (15 juli), enkele uren na de executie van twee gevangenen (Saber Sjeikh-Abdollah en Diaku Rasoulzade), in een verklaring dat “het vaste beleid van het gerechtelijk apparaat in de transformatieperiode een besliste en waarschuwende aanpak is”.

De transformatieperiode verwijst naar het programma “gerechtelijke transformatie” dat in december 2018 aan de orde werd gesteld naar aanleiding van de benoeming van Ebrahim Raïssi als hoofd van de gerechtelijke macht.

In anderhalf jaar dat Ebrahim Raïssi aan het hoofd staat, hoewel de nadruk van zijn aanhangers heeft gelegen op “bestrijding van corruptie” als indicator van gerechtelijke transformatie, tonen de wijd verspreide executiedervingen aan dat de indicator van gerechtelijke transformatie in de periode-Raïssi onderdrukking is.

Het gebruik van executie als instrument voor “maximale onderdrukking” heeft een lange geschiedenis in het systeem van de Islamitische Republiek.

Rapporten gepubliceerd door twee organisaties – Amnesty International en Iran Human Rights Organization – tonen aan dat gedurende twintig jaar, tussen 2000 en 2019, achttienduizend en zeventig executies in Iraanse gevangenissen of in het openbaar zijn uitgevoerd.

De Iran Human Rights Organization rapporteerde ook dat zeshonderd executieverordeningen tussen 2010 en 2013 werden uitgevoerd, die, gezien de gebrek aan bepaalde documentatie, niet in de statistieken van meer dan achttienduizend personen werden opgenomen.

Deze statistieken en cijfers hebben ertoe geleid dat Iran in de afgelopen twee decennia altijd onder de landen met de meeste executies staat, op een manier die op sociale media en in de media bekend staat als “de executierepubliek”.

Momenteel zijn er slechts 20 landen ter wereld die executiestraf geven en uitvoeren als straf voor verdachten en misdadigers.

Volgens het meest recente rapport van Amnesty International dat in mei 2020 werd gepubliceerd, is Iran verantwoordelijk voor meer dan een derde van alle geregistreerde executies in de wereld en staat het op de tweede plaats na China.

Irans langdurige samenwerking met China in deze rangen vindt plaats terwijl mensenrechtenorganisaties herhaaldelijk hebben benadrukt dat het aantal executies in Iran hoger is dan de geregistreerde cijfers.

Niet alleen hebben mensenrechtenorganisaties binnen Iran geen kantoren en personeel voor onderzoek en vervolging van berichten, maar in de periode 2000-2010 was er ook vanwege een ernstig gebrek aan nieuwsmedia-instellingen zoals websites en satelliet-televisie netwerken, en ook het ontbreken van sociale media, veel nieuws over executies en arrestaties dat niet veel aandacht kreeg buiten het land.

Hoewel een belangrijk deel van de executies van de afgelopen twee decennia in Iran verband houdt met drugssmokkel, laat een overzicht van bepaalde periodes zien dat het gebruik van executie voor onderdrukking een merkbare gerechtelijke en veiligheidsprocedure is geweest.

De beroemdste executieperiode in de afgelopen vier decennia betreft de zomer van 1988, toen volgens de memoires van Hossein-Ali Montazeri in een korte periode meer dan drieduizendachthonderd personen door een gerechtelijk tribunaal, waarvan Ebrahim Raïssi ook lid was, werden terechtgesteld.

Andere voorbeelden van onderdrukking zijn de zomer van 2009 en de onderdrukking na de verkiezingen, waarbij volgens een rapport van Amnesty International in een periode van vijftig dagen na de verkiezingen minstens honderdvijftien personen in Iran werden terechtgesteld.

Vanuit dit perspectief geven de dagen waarop executieberichten in Iran hun hoogtepunt bereiken, voor velen die het nieuws van de afgelopen vier decennia hebben gevolgd, aan dat dit gerichte politieke berichten zijn van het gerechtelijke en veiligheidsapparaat van de Islamitische Republiek.

Bijvoorbeeld, de bevestiging van executieverordeningen tegen drie burgers die hadden deelgenomen aan protesten in november 2019, het indienen van aanklachten wegens bederf op aarde tegen acht demonstranten in Isfahan, en het indienen van aanklachten wegens burgeroorlog tegen een ander protesteerder in Islamshahr, wat tot executie kan leiden, laten duidelijk zien dat veiligheids- en gerechtelijke organen het executie-instrument gebruiken om boodschappen van onderdrukking naar de samenleving en politieke en burgersactivisten te sturen.

Deze procedure is ook op provinciaal niveau toegepast, en een recent voorbeeld vond plaats in de provincie Koerdistan.

Volgens een rapport dat gepubliceerd is door de mensenrechtenorganisatie Hengaw, werden in april van dit jaar dertien Koerdische burgers in gevangenissen in de westelijke provinciess van Iran terechtgesteld. Dit terwijl in januari, februari en maart van dit jaar twaalf Koerdische burgers in deze gevangenissen waren terechtgesteld.

De snelle stijging van het aantal executies gedurende één maand viel samen met de opstand in de gevangenis van Saghez, wat tot de vlucht van vierenzeventig gevangenen leidde.

Na dit incident werden gerechtelijke autoriteiten enkele gevluchte personen opnieuw gearresteerd en was er één (Mostafa Salimi) die werd terechtgesteld, maar het lijkt erop dat deze executie vanuit het oogpunt van gerechtelijke en veiligheidsautoriteiten niet voldoende was om de boodschap van onderdrukking over te brengen, en in diezelfde maand bereikte het aantal executies van Koerdische gevangenen in andere gevangenissen ook een hoogtepunt.

De golf van executieberichten die tegenwoordig het politieke en burgerleven van de Iraanse samenleving in beslag neemt, is ook beter te begrijpen vanuit dit perspectief.

De gerechtelijke macht wil de boodschap geven dat het eerste en laatste antwoord op verzet en ongehoorzaamheid executie is, of dat verzet in november 2019 of december 2016 of zomer 1988 plaatsvond, en of dat verzet in de komende maanden zal plaatsvinden.

In de geschiedenis van de Islamitische Republiek is executie zowel een geneesmiddel geweest als een preventie. Vanuit het oogpunt van regeringsfunctionarissen, zowel in de strijd tegen drugs als in de onderdrukking van sociale protesten, is er één oplossing voor al deze problemen: executie.

Bron: Radio Farda