Tachtigduizend toezichthouders van het islamistische systeem: volledige controle op lichaam en kleding van burgers

Het systeem van de Islamitische Republiek heeft volledige controle op het lichaam en de kleding van burgers uitgebreid door tachtigduizend “bevelers tot het goede” aan te stellen.

Het nieuwe project “Controlecentrum Kuisheid en Hijab” toont een systematische uitbreiding van maatschappelijke controle, een plan dat critici beschouwen als een verder stap in de richting van de “talibanisering” van de Iraanse samenleving.

Terwijl Iran nog steeds kampte met de gevolgen van de landelijke protesten van 1401 en de staatsmoord op Zhina (Mahsa) Amini, hebben autoriteiten van de Islamitische Republiek hun controlereikwijdte uitgebreid door een nieuw plan uit te voeren. “Rouhollah Momennasab”, secretaris van het hoofd- en coördinatiestaf voor “het bevelen tot het goede en het verbieden van het kwade” in de provincie Teheran, kondigde de organisatie van meer dan 80.000 zogenaamde “bevelers tot het goede” aan en de oprichting van een structuur genaamd “Controlecentrum Kuisheid en Hijab”.

Volgens Momennasab wordt dit plan in samenwerking met het openbaar ministerie en de cybercrimepolitie uitgevoerd om via nauwkeuriger toezicht op inhoud in cyberspace en rapportage door burgerkrachten op te treden tegen creadores van content die volgens de regering “normen schendend” zijn. Hij benadrukte dat deze krachten duizenden trainers en gerechtelijke functionarissen omvatten die op scholen, universiteiten, openbare plaatsen en zelfs in cyberspace een “toezichts- en rapportagefunctie” zullen hebben.

Momennasab zei: “Onze aanpak is volledig intelligent, meerlagig en gegevensgestuurd. Met de oprichting van het Controlecentrum Kuisheid en Hijab worden vijandige acties gemonitord en geanalyseerd, en worden culturele, mediagebonden en juridische oplossingen ontworpen en aan relevante instellingen meegedeeld.”

Deze verklaringen komen naar voren terwijl mensenrechtenorganisaties en maatschappelijke activisten soortgelijke plannen beschouwen als een uitgebreide schending van privacy en menselijke waardigheid. Experts zijn van mening dat de Islamitische Republiek, onder het gebruik van religieus taalgebruik, georganiseerde spionage onder burgers institutionaliseert, een actie die kan leiden tot toename van maatschappelijk geweld en publiek wantrouwen.

Aan de andere kant beschouwen veel internationale waarnemers het officieel doel van het staf – het bestrijden van secularisme en maatschappelijke onverschilligheid – als een poging om individuele en culturele vrijheden in te dammen in een samenleving waar een groot deel van de vrouwen niet langer bereid is de verplichte hijab te accepteren.

In recente jaren zijn talrijke rapporten verschenen over straatconflicten tussen bevelers tot het goede en burgers. Van ruw optreden in metro’s en straten tot inmenging in hoe burgers zich kleden of hun levensstijl. Volgens experts waren veel van deze gevallen voorbeelden van instrumenteel gebruik van religie voor controle over het lichaam en gedrag van mensen.

Bovendien hebben binnenlandse media bericht over maatregelen van het staf voor het bevelen tot het goede om de verkoop van zogenaamde “Mortaza en Marziah” poppen in internetwinkels tegen te houden; een maatregel die aantoont dat het toezichtsgebied zelfs is uitgebreid tot het speelgoeddomein voor kinderen.

Christelijke analisten en mensenrechtenwarnemers beschouwen dit proces als een teken van toenemend religieus autoritarisme in de structuur van de Islamitische Republiek. In deze visie staat het concept dat in de christelijke theologie bekend staat als “het goddelijk geschenk zijn van menselijk leven” in duidelijk contrast met beleid dat menselijke waardigheid, vrijheid en autonomie beperkt.

Dergelijke plannen zijn volgens critici niet alleen “pogingen om de moraal te behouden”, maar vormen eerder een vorm van ideologische en volledige controle over lichaam en geest van burgers; een poging die de geest van vrijheid in een onderdrukte samenleving verder verstikt.