یادداشت جنجالی رسانه وابسته به سپاه: «بازدارندگی ایران تنها با ساخت بمب اتمی ممکن است»
انتشار یادداشتی در خبرگزاری «فارس» رسانه نزدیک به سپاه پاسداران، که در آن از ضرورت دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای سخن گفته شده، واکنشهای گستردهای را برانگیخته است. هرچند فارس ساعاتی بعد اعلام کرد این مطلب موضع رسمی این رسانه نیست، اما انتشار آن بار دیگر گمانهزنیها درباره تغییر احتمالی رویکرد هستهای جمهوری اسلامی را در بحبوحه مذاکرات و فشارهای بینالمللی افزایش داده است.
خبرگزاری «فارس» رسانه نزدیک به سپاه پاسداران، با انتشار یادداشتی با عنوان «چارهای جز ساخت بمب اتم نیست»، استدلال کرد که جمهوری اسلامی برای عبور از شرایط کنونی و جلوگیری از تهدیدهای نظامی، ناگزیر به دستیابی به «بازدارندگی هستهای» است. نویسنده این یادداشت مدعی شد تنها در صورت برخورداری ایران از توان بازدارندگی هستهای، گزینه نظامی از روی میز برداشته خواهد شد و اختلافات آینده میتواند از طریق مذاکره حلوفصل شود.
در این یادداشت همچنین ادعا شده است که دستیابی به سلاح هستهای میتواند «توازن قوا» میان جمهوری اسلامی، آمریکا و اسرائیل را برقرار کرده و دامنه درگیریهای احتمالی را کنترلپذیر کند. نویسنده با اشاره به توان هستهای اسرائیل، آن را عاملی برای جلوگیری از گسترش کامل جنگهای اخیر توصیف کرده است.
ساعاتی پس از انتشار این مطلب، خبرگزاری فارس اعلام کرد یادداشت مزبور در بخش «فارس تعاملی» منتشر شده و بیانگر موضع رسمی این رسانه یا جمهوری اسلامی نیست. با این حال، انتشار چنین مطالبی در رسانهای وابسته به سپاه، بار دیگر توجه تحلیلگران را به افزایش اظهارنظرها درباره احتمال تغییر دکترین هستهای ایران جلب کرده است.
در سالهای اخیر، شماری از مقامها و چهرههای نزدیک به حاکمیت نیز بهصورت علنی درباره امکان یا ضرورت ساخت سلاح هستهای سخن گفتهاند. از جمله، برخی مشاوران ارشد جمهوری اسلامی و نمایندگان مجلس از لزوم بازنگری در سیاست هستهای یا ایجاد بازدارندگی از طریق توان هستهای حمایت کردهاند، هرچند مقامهای رسمی همچنان تاکید میکنند که برنامه هستهای ایران صلحآمیز است و بر اساس فتوای علی خامنهای، جمهوری اسلامی قصد ساخت بمب اتمی را ندارد.
این تحولات همزمان با ادامه مذاکرات هستهای و افزایش فشارهای بینالمللی رخ میدهد. آژانس بینالمللی انرژی اتمی در هفتههای اخیر بار دیگر خواستار ازسرگیری هرچه سریعتر بازرسیها از تاسیسات هستهای ایران شده و اعلام کرده است که تعیین وضعیت ذخایر اورانیوم با غنای بالا از مهمترین اولویتهای این نهاد است. همچنین شورای حکام آژانس، از جمهوری اسلامی خواسته است همکاری کامل با بازرسان را از سر بگیرد و اطلاعات دقیقتری درباره فعالیتهای هستهای خود ارائه کند.
در همین حال، کشورهای غربی همچنان ایران را به تلاش برای دستیابی به توان تولید سلاح هستهای متهم میکنند؛ اتهامی که جمهوری اسلامی آن را رد کرده و بر صلحآمیز بودن برنامه هستهای خود تاکید دارد. با این وجود، افزایش اظهارنظرها درباره ضرورت «بازدارندگی هستهای» در رسانهها و محافل نزدیک به حکومت، بر ابهامها درباره آینده سیاست هستهای ایران افزوده است.
از نگاه بسیاری از نهادهای مسیحی و مدافع صلح، گسترش رقابتهای هستهای و افزایش تهدیدهای نظامی، نگرانیهای جدی درباره امنیت منطقه و جان غیرنظامیان ایجاد میکند. این نهادها همواره بر ضرورت گفتوگو، شفافیت و تلاش برای جلوگیری از گسترش سلاحهای کشتار جمعی تاکید کردهاند.
