محکومیت یک کشیش بهدلیل موعظه انجیل در نزدیکی کلینیک سقط جنین
محکومیت «کلایو جانستون» کشیش سالخورده ایرلند شمالی بهدلیل موعظهای کوتاه بر اساس آیه معروف یوحنا ۳:۱۶ در نزدیکی یک مرکز درمانی، موج تازهای از بحثها درباره آزادی بیان، آزادی مذهب و حدود قوانین مربوط به «مناطق امن سقط جنین» را برانگیخته است. حامیان این کشیش میگویند او نه اعتراضی علیه سقط جنین برگزار کرده و نه مزاحمتی برای بیماران ایجاد کرده است، اما دادگاه حضور و موعظه او را نقض قانون دانسته است. این پرونده اکنون به یکی از بحثبرانگیزترین نمونههای تقابل میان قوانین جدید سقط جنین و آزادی مذهبی در بریتانیا تبدیل شده است.
دادگاه شهر «کولرین» در ایرلند شمالی، «کلایو جانستون» کشیش ۷۸ ساله و رئیس پیشین اتحادیه کلیساهای باپتیست ایرلند را به اتهام نقض قانون «مناطق دسترسی امن» در اطراف مراکز ارائه خدمات سقط جنین مجرم شناخت. این حکم پس از آن صادر شد که وی در ژوئیه ۲۰۲۴ در نزدیکی بیمارستان «کازوی» موعظهای خیابانی با محوریت آیه مشهور یوحنا ۳:۱۶ ارائه کرده بود.
براساس قانون «Abortion Services (Safe Access Zones) Act» که از سال ۲۰۲۳ در ایرلند شمالی اجرایی شده، هرگونه اقدامی که بتواند بهطور مستقیم یا غیرمستقیم بر افرادی که برای دریافت خدمات سقط جنین به این مراکز مراجعه میکنند تاثیر بگذارد، در محدوده تعیینشده ممنوع است. این مناطق حائل با هدف جلوگیری از فشار روانی، اعتراض یا مزاحمت برای زنان مراجعهکننده ایجاد شدهاند.
با این حال، مدافعان جانستون تاکید دارند که او نه درباره سقط جنین سخن گفته و نه پلاکارد یا شعار اعتراضی در اختیار داشته است. طبق گزارشهای منتشرشده، در مراسم کوتاهی که روز یکشنبه برگزار شد تنها یک صلیب، کتابمقدس، بلندگو و چند سرود مسیحی وجود داشت و حتی کلینیک سقط جنین نیز در آن روز تعطیل بوده است.
این کشیش پس از صدور حکم، این اتفاق را «روزی تاریک برای آزادی مسیحیان» توصیف کرده و گفت: «ما هیچ اشارهای به سقط جنین نکردیم. اگر کسی خشونت ایجاد کند یا مردم را آزار دهد، طبیعی است که باید با او برخورد شود؛ اما من هیچکدام از این کارها را انجام ندادم.» او همچنین تاکید کرد که برای نخستینبار در زندگی خود، در ۷۸ سالگی با حکم کیفری روبهرو شده است.
«سیمون کالورت» از مسئولان نهاد مسیحی حامی این پرونده نیز استدلال کرد که آیه یوحنا ۳:۱۶ اساسا ارتباطی با سقط جنین ندارد و گفت: «این یکی از شناختهشدهترین آیات انجیل درباره محبت خداست و هیچ اشارهای به سقط جنین در آن وجود ندارد.»
او این پیگرد قضایی را نشانهای از «گسترش محدودیتها علیه آزادی مذهب و آزادی بیان» در بریتانیا دانست. آیهای که جانستون در موعظه خود خوانده بود، از شناختهشدهترین بخشهای عهد جدید است: «زیرا خدا جهان را آنقدر محبت نمود که پسر یگانه خود را داد تا هر که به او ایمان آورد هلاک نگردد بلکه حیات جاودانی یابد.» (یوحنا ۳:۱۶)
این پرونده در حالی خبرساز شده که طی سالهای اخیر، قوانین مربوط به «مناطق امن» اطراف مراکز سقط جنین در بخشهای مختلف بریتانیا سختگیرانهتر شده است. مدافعان این قوانین معتقدند زنان باید بدون احساس ترس، فشار یا قضاوت، بتوانند به مراکز درمانی مراجعه کنند. اما منتقدان هشدار میدهند که تعریف گسترده این قوانین میتواند حتی شامل دعا، موعظه یا تجمعات مذهبی آرام نیز بشود.
این ماجرا بار دیگر موضوع نگاه کتابمقدس به ارزش حیات انسان را در مرکز توجه قرار داده است. هرچند در جهان امروز بحث سقط جنین غالبا در عرصههای سیاسی و حقوقی دنبال میشود، اما بسیاری از مسیحیان تاکید میکنند که کتابمقدس هرگز انسان را به پایان دادن عمدی به حیات جنین تشویق نکرده است. در مقابل، آیات متعددی بر شناخت انسان از سوی خدا حتی پیش از تولد تاکید دارند. برای نمونه، در کتاب ارمیا آمده است: «پیش از آنکه تو را در رحم صورت بندم، تو را شناختم.» (ارمیا ۱:۵)
همچنین در مزمور ۱۳۹ داوود میگوید: «چشمان تو جنین مرا دید.»
بسیاری از الهیدانان مسیحی این آیات را نشانه ارزش و حرمت حیات انسان از آغاز شکلگیری در رحم میدانند. در عین حال، رهبران مسیحی بارها تاکید کردهاند که دفاع از حیات باید همراه با محبت، حمایت از زنان آسیبدیده و پرهیز از خشونت یا تحقیر دیگران باشد.
پرونده کلایو جانستون اکنون فراتر از یک محاکمه محلی، به بخشی از بحث گستردهتر درباره مرز میان آزادی مذهبی، آزادی بیان و قوانین مرتبط با سقط جنین در اروپا تبدیل شده است؛ موضوعی که احتمالا در ماههای آینده نیز واکنشهای گستردهای در محافل حقوق بشری و مسیحی به همراه خواهد داشت.
