Katholieke Kerk: waarom moet “we zullen geen enkel antisemitisme tolereren” een geloof worden?
«Paus Leo XIV» stelde in een toespraak duidelijk: «We zullen geen enkel antisemitisme tolereren en deze kwestie moet in een geloof worden omgezet.»
Paus Leo XIV, de nieuwe leider van de katholieken, verklaarde in een vastberaden toespraak dat de katholieke Kerk geen enkel antisemitisme zal tolereren en ertegen zal strijden. Deze uitspraken werden gedaan in omstandigheden waarin de spanningen in de relaties tussen christenen en joden, en de rol van de Kerk tussen religies, sinds eeuwen een gevoelig punt in de christendom vormen.
In een openbare bijeenkomst op het «Sint-Pietersplein» benadrukte de paus met verwijzing naar zijn voorgangers dat zij antisemitisme meerdere malen hebben veroordeeld. Hij stelde: «De Kerk bestrijdt antisemitisme op basis van haar eigen evangelische leringen.»
Paus Leo verwees ook naar het zestigste jubileum van de uitgifte van het belangrijke en invloedrijke document «Nostra Aetate» en noemde het «een nieuw venster naar ontmoeting, respect en spirituele aanvaarding». Hij voegde eraan toe: «Dit document leert ons de volgelingen van andere religies niet als vreemdelingen, maar als medevaarders op het pad naar waarheid te aanvaarden.»
De paus stelde verder vast dat Nostra Aetate voor het eerst in de kerkgeschiedenis discussies over de Joodse wortels van het christendom op het niveau van bijbelse en theologische studie heeft gebracht, wat op het niveau van bijbelse en theologische studie een onheroepelijk keerpunt zal vormen.
Hij zei ook, terwijl hij de gemeenschappelijke erfenis van christenen en joden benadrukte: «De katholieke Kerk veroordeelt met de spirituele liefde van het evangelie alle vormen van haat, vervolging en antisemitische aanslagen die op enig moment en door wie dan ook tegen joden worden begaan.»
Ten slotte riep de paus katholieken op om actief te zijn in dialoog en samenwerking met andere religies en alles wat goed, juist en heilig is in hun tradities te erkennen en te bevorderen, omdat volgens hem «onze wereld meer dan ooit eerder eenheid, vriendschap en samenwerking nodig heeft.»
De woorden van Paus Leo XIV lijken niet alleen vastberaden, maar vormen ook een ernstige boodschap aan de Kerk en aan christenen over de hele wereld, gebaseerd op het feit dat het niet volstaat om alleen antisemitisme af te wijzen, maar dat echte dialoog, engagement en samenwerking met joden moet worden aangetoond.
Het gebruik van woorden als «medevaarders op het pad naar waarheid» en «een onheroepelijk keerpunt», in de nadruk op de Joodse wortels van het christendom, zijn tekenen van een intentie om de banden te verdiepen. Maar tegelijkertijd schept dit geschikte omstandigheden voor critici om de vraag te stellen: is de Kerk alleen op het niveau van verklaringen verbonden, of zal zij praktische standpunten en beslissingen nemen die kunnen voorkomen dat vooroordelen en vooringenomenheid terugkeren?
Voor christelijke doelgroepen kunnen deze woorden een gelegenheid zijn voor een oproep tot verandering in de kerkvisie op de relatie met joden, het ter discussie stellen van oude overtuigingen en praktische toewijding aan de evangelische leerstellingen over liefde, rechtvaardigheid en religieus samenleven.
