De arm van de Islamitische Republiek in Londen; onder toezicht, maar nog steeds met vergunning voor personeelswerving
Ondanks het voortduren van formeel onderzoek naar mogelijke banden van het ‘Islamitisch Centrum van Engeland’ met de Islamitische Republiek, blijft deze instelling op de lijst van organisaties met een vergunning voor het ondersteunen van de uitgifte van werkvisums voor gespecialiseerde krachten en religieuze voorgangers in Groot-Brittannië. Dit roept opnieuw vragen op over de uitbreiding van de invloed van de Islamitische Republiek over de grenzen heen en de overdracht van haar ideologische netwerken naar Europa; critici stellen dat Londen niet zou moeten toestaan dat een instelling die onder onderzoek staat, de mogelijkheid behoudt om buitenlands personeel aan te werven.
Recente rapporten gepubliceerd in Groot-Brittannië tonen aan dat het ‘Islamitisch Centrum van Engeland’ (Islamic Centre of England) ondanks jaren van juridisch onderzoek door de Britse Charity Commission, nog steeds in het bezit is van een vergunning van het Britse ministerie van Binnenlandse Zaken voor ondersteuning van de uitgifte van werkvisums voor gespecialiseerde krachten en religieuze voorgangers; een kwestie die kritiek van politici en veiligheidsdeskundigen heeft uitgelokt.
Dit centrum, dat actief is in de wijk Maida Vale in Londen, staat op de officiële lijst van organisaties met een werkingsvergunning (Sponsor Licence) van het Britse ministerie van Binnenlandse Zaken; een vergunning die gekwalificeerde organisaties toestaat om voor buitenlandse aanvragers ‘financiële steunverklaringen’ uit te geven; documenten die een van de voorwaarden zijn voor het ontvangen van een Brits werkvisum. Het ministerie van Binnenlandse Zaken heeft echter verklaard dat dit centrum deze bevoegdheid sinds 2022 niet heeft gebruikt voor het aantrekken van nieuw personeel.
Deze zaak is onder de aandacht gekomen op een moment waarop de Britse Charity Commission haar onderzoek naar de managementstructuur en mogelijke banden van dit centrum met de Islamitische Republiek Iran voortzet. Dit onderzoek werd voor het eerst in 2022 gestart, na een reeks bezwaren over de wijze waarop het centrum werd geleid, het houden van een herdenkingsplechtigheid voor Qasem Soleimani en kwesties met betrekking tot management en belangenconflict, en is nog niet afgerond.
In de afgelopen maanden heeft de toezichthoudende instelling op het gebied van liefdadige instellingen in Groot-Brittannië dit centrum verplicht haar managementstructuur te hervormen en aangekondigd dat haar onderzoeken voortduren. De Charity Commission heeft benadrukt dat indien wanbeleid of inbreuk wordt aangetoond, zij haar wettelijke bevoegdheden zal gebruiken om op te treden tegen deze instelling.
Critici stellen dat het behoud van zo’n vergunning voor een instelling die nog onder onderzoek staat, niet aansluit bij het aangekondigd beleid van de Britse regering om de invloed van de Islamitische Republiek tegen te gaan. ‘Lord Walney’, voormalig adviseur van de Britse regering op het gebied van bestrijding van politiek geweld, waarschuwde in een interview met krant The Telegraph: “Gezien de controversiële geschiedenis van deze instelling en het lopende onderzoek ernaar, is de inschrijving van het Islamitisch Centrum van Engeland als werkvisumfacilitator verontrustend.” Hij riep de minister van Binnenlandse Zaken op om de vergunning van dit centrum onmiddellijk opnieuw te beoordelen en de criteria voor het toekennen van dergelijke vergunningen strenger te maken.
Deze bezorgdheden beperken zich niet alleen tot de immigratiekwestie. In de afgelopen jaren is de werkzaamheid van dit centrum meermaals in het nieuws geweest; van het houden van herdenkingsplechtigheden voor Qasem Soleimani, voormalige commandant van de Quds-strijdkrachten van de Revolutionaire Garde, tot het aanbieden van goederen met symbolen met betrekking tot de Islamitische Republiek en Hezbollah op een lokale beurs. Deze antecedenten staan aangemerkt als een van de belangrijkste redenen voor het voortduren van onderzoeken door Britse toezichthouders.
Daarentegen hebben functionarissen van het ‘Islamitisch Centrum van Engeland’ elke organisatorische band met de Islamitische Republiek ontkend. Een woordvoerder van dit centrum benadrukt dat dit een onafhankelijk Brits liefdadig instituut is, in overeenstemming met de wetten van dit land opereert en, net als veel andere religieuze organisaties, beschikt over een vergunning voor werkvisumondersteuning. Dit centrum heeft echter toegegeven dat er vragen zijn gesteld over mogelijke banden met de Iraanse regering.
Tegelijkertijd is de druk op de Britse regering om tegen de invloednetwerken van de Islamitische Republiek in het land op te treden toegenomen. Vorige maand werden ook rapporten gepubliceerd die aangaven dat de Charity Commission bredere wettelijke bevoegdheden nastreeft voor het aanpakken van liefdadigheidsorganisaties die waarschijnlijk verband houden met vijandige regeringen, inclusief de Islamitische Republiek Iran. Deze organisatie heeft verklaard dat de huidige regelgeving ontoereikend is voor het tegengaan van mogelijk misbruik van liefdadige structuren.
De zaak van het ‘Islamitisch Centrum van Engeland’ is voor veel waarnemers nu niet slechts een juridische of administratieve kwestie; maar is uitgegroeid tot een voorbeeld van bredere bezorgdheden over de inspanningen van de Islamitische Republiek om haar ideologische en organisatorische invloed buiten de grenzen van Iran te behouden en uit te breiden; een kwestie die volgens critici Europese regeringen dwingt een moeilijker evenwicht te vinden tussen de vrijheid van werkzaamheid van religieuze instellingen en beschouwingen van nationale veiligheid.
