سی‌امین روز جهانی دعا برای کلیسای تحت آزار
مسیحیان در کشورهای مختلف جهان، روز یکشنبه اول نوامبر ۲۰۲۶ هم‌زمان با سی‌امین سالگرد آغاز رسمی «روز جهانی دعا برای کلیسای تحت آزار» (IDOP)، گرد هم آمدند تا برای مسیحیانی دعا کنند که به دلیل ایمان خود با خشونت، تبعیض، بازداشت و محدودیت‌های مذهبی روبه‌رو هستند. در برنامه‌های امسال، وضعیت مسیحیان خاورمیانه و به‌ویژه سوریه مورد توجه ویژه قرار گرفت؛ موضوعی که بار دیگر ضرورت همبستگی و حمایت عملی از جوامع مسیحی آسیب‌دیده را برجسته کرد.
روز جهانی دعا برای کلیسای تحت آزار، ابتکاری بین‌المللی است که کلیساها و مسیحیان را در نقاط مختلف جهان به دعا و اعلام همبستگی با ایماندارانی فرا می‌خواند که به دلیل پیروی از عیسی مسیح با آزار و تهدید روبه‌رو هستند. این مناسبت در سال جاری در روز یکشنبه اول نوامبر برگزار شد و برخی کلیساها نیز یکشنبه هشتم نوامبر را برای مشارکت در این برنامه انتخاب کرده‌اند.
بر اساس وب‌سایت رسمی این مناسبت، شعار سال ۲۰۲۶ عبارت است از «آیا از رنج ما آگاهید؟» (Do You Know Our Suffering?)؛ شعاری که بر شنیدن صدای مسیحیان تحت آزار و به یاد آوردن رنج و شرایط زندگی آنان تاکید دارد. این فراخوان تنها به برگزاری مراسم دعا محدود نیست، بلکه از کلیساها می‌خواهد با شناخت دقیق‌تر شرایط جوامع تحت فشار، در کنار آنان بایستند و برای حمایت از آزادی دینی و حقوق اساسی‌شان اقدام کنند.
سازمان بین‌المللی «درهای باز» در منابع ویژه روز جهانی دعا در سال ۲۰۲۶، توجه کلیساها را به وضعیت مسیحیان سوریه جلب کرده است. این سازمان به پیامدهای حمله مرگبار به یک کلیسا و زخم‌های جسمی و روانی بر جای مانده از آن اشاره کرده و از کلیساهای جهان خواسته است برای مسیحیانی دعا کنند که در تلاش‌اند زندگی و اجتماعات خود را بازسازی کنند.
اهمیت این تمرکز در شرایطی است که جوامع مسیحی سوریه طی سال‌های جنگ، بی‌ثباتی و خشونت، با مهاجرت گسترده، ناامنی و آسیب‌پذیری روبه‌رو بوده‌اند. برای بسیاری از این جوامع، ادامه حضور در سرزمین‌های تاریخی خود و حفظ کلیساها و اجتماعات مذهبی، همچنان با دشواری‌های جدی همراه است.
بر اساس فهرست جهانی دیده‌بان آزار مسیحیان در سال ۲۰۲۶ که سازمان «درهای باز» منتشر کرده است، بیش از ۳۸۸ میلیون مسیحی در سراسر جهان با سطوح بالایی از آزار و تبعیض به دلیل ایمان خود مواجه‌اند. این رقم در مقایسه با آمار سال پیش، حدود هشت میلیون نفر افزایش نشان می‌دهد.
این گزارش همچنین از کشته‌شدن ۴۸۴۹ مسیحی در سراسر جهان به دلیل هویت مسیحی‌شان در دوره بررسی‌شده خبر می‌دهد. این آمار نشان می‌دهد که آزار مسیحیان تنها به محدودیت‌های قانونی یا اجتماعی خلاصه نمی‌شود و در برخی مناطق با خشونت مرگبار، تهدید، آوارگی و حمله به اجتماعات مذهبی همراه است.
روز جهانی دعا برای کلیسای تحت آزار، علاوه بر گردهمایی‌های نیایشی، فرصتی برای افزایش آگاهی عمومی درباره وضعیت مسیحیان در کشورهای مختلف و تشویق کلیساها به حمایت مستمر از آنان است.
برگزارکنندگان این مناسبت و نهادهای فعال در زمینه آزادی دینی، تاکید دارند که همبستگی با مسیحیان تحت آزار نباید به یک روز در تقویم کلیسا محدود بماند. حمایت از خانواده‌های آسیب‌دیده، کمک به بازسازی اجتماعات مذهبی، دفاع از آزادی دین و عقیده، اطلاع‌رسانی درباره نقض حقوق مسیحیان و پیگیری وضعیت زندانیان عقیدتی، از جمله اقداماتی است که می‌تواند در کنار دعا دنبال شود.
اتحاد جهانی انجیلی (WEA) نیز در معرفی این مناسبت، بر این اصل کتاب مقدسی تاکید کرده است که کلیسا یک بدن واحد است و رنج یک عضو، رنج همه اعضاست. در اول قرنتیان باب ۱۲ آیه ۲۶ آمده است: «اگر یک عضو رنج ببرد، همه اعضا با او رنج می‌برند.»
ریشه روز جهانی دعا برای کلیسای تحت آزار به رویدادهای سال ۱۹۹۴ در ایران بازمی‌گردد. در ژانویه آن سال، اسقف «هایک هوسپیان‌مهر» از رهبران برجسته کلیساهای انجیلی ایران، پس از تلاش‌های گسترده برای دفاع از کشیش «مهدی دیباج» که به اتهام ارتداد به اعدام محکوم شده بود، به قتل رسید.
در پی این رویداد و نگرانی‌های گسترده درباره وضعیت مسیحیان ایران، کمیسیون آزادی دینی «اتحاد جهانی انجیلی» فراخوانی اضطراری برای دعا درباره ایران منتشر کرد. استقبال کلیساها و مسیحیان در کشورهای مختلف از این فراخوان، زمینه‌ساز شکل‌گیری یک مناسبت جهانی شد.
در سال ۱۹۹۶، اتحاد جهانی انجیلی (که در آن زمان «اتحاد جهانی انجیلی» با نام پیشین «اتحاد جهانی انجمن‌های انجیلی» شناخته می‌شد) روز جهانی دعا برای کلیسای تحت آزار را به‌طور رسمی راه‌اندازی کرد. بر اساس تاریخچه منتشرشده در وب‌سایت رسمی این مناسبت، بیش از ۱۰۰ کشور در نخستین سال برگزاری آن مشارکت داشتند.
اکنون، سه دهه پس از آن فراخوان که با یادآوری رنج مسیحیان ایران آغاز شد، این مناسبت به رویدادی جهانی تبدیل شده است؛ رویدادی که هدف آن زنده نگه داشتن یاد مسیحیان تحت آزار و جلوگیری از فراموش‌شدن رنج آنان در نقاط مختلف جهان است.
سی‌امین سالگرد روز جهانی دعا برای کلیسای تحت آزار، بار دیگر این حقیقت را یادآوری می‌کند که مسیحیان در بسیاری از نقاط جهان همچنان به دلیل ایمان خود با تهدید و محرومیت روبه‌رو هستند. دعا برای آنان، در نگاه برگزارکنندگان این مناسبت، بیانگر پیوند و همبستگی اعضای کلیسای جهانی است؛ اما این همبستگی زمانی معنای کامل‌تری می‌یابد که با آگاهی‌رسانی، دفاع از آزادی دینی و حمایت عملی از آسیب‌دیدگان همراه شود.
پیام این روز آن است که رنج مسیحیان تحت آزار نباید در سکوت و فراموشی باقی بماند و کلیسای جهانی مسئول است صدای خواهران و برادران خود را بشنود و در کنار آنان بایستد.
