154 jaar oud erfgoed van christenen onder bedreiging van Islamitische Republiek; nieuwe aanval op evangelische kerk van Teheran

De druk van de Islamitische Republiek op de christelijke gemeenschap in Iran is in een nieuw fase terechtgekomen. Slechts enkele weken na de nachtelijke vernieling van de historische evangelische kerk van Meshed, doen nu berichten de ronde van toenemende bedreigingen voor ontruiming en volledige inbezitneming van het 154 jaar oude complex van de evangelische kerk van Teheran; een stap die niet alleen het historische erfgoed van christenen in Iran doelwit maakt, maar ook het leven van 28 oudere christelijke burgers bedreigt met verhuizing. Dit proces toont opnieuw aan dat de Iraanse regering, naast onderdrukking van politieke tegenstanders, ook op intensievere wijze druk uitoefent op religieuze minderheden en onafhankelijke stemmen de mond snoert.

Volgens uitspraken van «Mansour Khajepour», predikant van de evangelische kerk «Crossroads» in Seattle, is het complex van de evangelische kerk van Teheran, dat in 1872 is gebouwd, sinds de vestiging van de Islamitische Republiek geleidelijk aan delen van zijn grondgebied en gebouwen kwijtgeraakt. Dit complex, gelegen aan de 30e Tir-straat in Teheran, had vroeger een oppervlakte van vier hectare, maar in de afgelopen decennia zijn delen ervan in beslag genomen en nu slechts ongeveer twee en een half hectare overgebleven.

Volgens Khajepour is tegelijk met de vernieling van de evangelische kerk van Meshed de druk op de bewoners van dit complex ook toegenomen. Op dit moment wonen 28 christelijke Armeense en Assyrische burgers, meestal ouderen van beperkte middelen, in de woonunits van dit complex. Hij zegt dat personen verbonden aan overheidsinstanties deze mensen hebben bezocht en hen hebben gevraagd hun huizen te ontruimen, terwijl zij in ruil een betaling van twee miljard toman per persoon hebben aangeboden; een maatregel die hij beschrijft als een poging om «door verlokking volledige controle over de kerk uit te oefenen».

Khajepour kondigde ook aan dat hoewel tot nu toe geen formeel ontruimingsbevel is uitgevaardigd, ongeveer 15 tot 20 jaar geleden de eigendomsdocumenten van deze eigendom in een proces dat hij «eenzijdig rechtbankverhandeling» noemt, zonder aanwezigheid of mogelijkheid tot verdediging door vertegenwoordigers van de kerk, overgedragen zijn aan de Uitvoeringsraad van het Decreet van de Imam.

Deze Iraanse predikant benadrukt, verwijzend naar de tweeduizendjarige geschiedenis van de aanwezigheid van christenen in Iran, dat de christelijke gemeenschap altijd vreedzaam naast andere Iraanse burgers heeft geleefd en dat ondanks voortdurende druk, diensten tot afgelopen zondag ook in deze kerk werden gehouden.

Ondertussen zijn internationale reacties op deze ontwikkelingen ook toegenomen. De Wereldraad van Kerken heeft met het uitbrengen van een verklaring diepe droefheid en ernstige bezorgdheid uitgesproken over de vernieling van de kerk van Meshed en berichten over toenemende druk op het complex van de evangelische kerk van Teheran, en heeft de Islamitische Republiek gevraagd alle maatregelen voor inbeslagname, overdracht van eigendom of verandering van bestemming van kerkbezittingen te staken. Deze raad heeft ook bezorgdheid uitgesproken over berichten over bedreigingen van kerkpersoneel, druk op bewoners om het pand te verlaten en pogingen om kerkeigendommen over te dragen.

De Wereldaliantie van Gereformeerde Kerken heeft ook de vernieling van de kerk van Meshed veroordeeld en haar lidkerken gevraagd op te komen voor godsdienstvrijheid en het behoud van de historische plaatsen van christenen in Iran. Deze organisatie heeft ook de internationale gemeenschap gevraagd de Iraanse regering ter verantwoording te roepen voor haar internationale verplichtingen op het gebied van godsdienstvrijheid en bescherming van religieus erfgoed.

De nieuwe druk op de evangelische kerk van Teheran vindt plaats onder omstandigheden waarin veel waarnemers deze maatregelen zien als onderdeel van het permanente beleid van de Islamitische Republiek om de activiteiten van religieuze minderheden in te perken, bezittingen van onafhankelijke instellingen in beslag te nemen en een klimaat van angst en stilte in de samenleving te creëren; een beleid dat volgens critici elke dag een breder bereik krijgt en niet alleen politieke en burgeractivisten, maar ook oudere burgers, religieuze minderheden en historische religieuze centra doelwit maakt.

Mansour Khajepour zegt ook over de huidige situatie van christenen in Iran: «Christenen in het land zijn erg bezorgd en bevreesd. Deze kerk was hun plaats van gebed en voorbede voor de veiligheid van het land. Daarentegen hebben christenen buiten het land hun woede over deze maatregelen geuit en benadrukken zij de voortzetting van hun rechtszaken en weigering zich terug te trekken.»