ضربوشتم یک زندانی سنیمذهب در زندان لاکان؛ سکوت مسئولان درباره وضعیت حمزه درویش
«حمزه درویش» زندانی سنیمذهب محبوس در زندان لاکان رشت، بنا بر اظهارات یک منبع نزدیک به خانوادهاش، پس از ضربوشتم شدید توسط نیروهای زندان، در بهداری بستری شده و خانواده او از روز یکشنبه تاکنون هیچ تماسی با وی نداشتهاند؛ مسئولان زندان نیز از ارائه توضیح درباره وضعیت جسمانی او خودداری کردهاند.
حمزه درویش زندانی سنیمذهب محبوس در زندان لاکان رشت، پس از انتشار یک فایل صوتی انتقادی از وضعیت این زندان، بنا بر گزارش خبرگزاری هرانا، مورد ضربوشتم قرار گرفته و در بهداری زندان بستری شده است. این پرونده بار دیگر نگرانیها درباره رفتار جمهوری اسلامی با زندانیان عقیدتی و منتقدان سیاستهای حکومت را افزایش داده است.
بنابر بر گزارش «هرانا» ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، خانواده حمزه درویش از روز یکشنبه تاکنون هیچ تماسی با او نداشتهاند. به گفته خانواده، تماسهای مکرر آنان با زندان نیز به دریافت اطلاعات روشنی درباره وضعیت جسمانی این زندانی منجر نشده است.
یک منبع مطلع نزدیک به خانواده حمزه درویش درباره وضعیت وی گفته است: «از روز یکشنبه تاکنون حمزه هیچ تماسی با خانواده نداشته است. خانواده در این مدت بارها با زندان تماس گرفتهاند، اما مسئولان زندان به آنان گفتهاند که او مشکلی ندارد و خودش با خانواده تماس نمیگیرد. عصر روز پنجشنبه، یکی از همبندیهای حمزه که به مرخصی رفته بود، با خانواده تماس گرفت و خبر داد که حمزه به دستور مستقیم مسئولان ارشد زندانهای استان گیلان و زندان لاکان، بهشدت مورد ضربوشتم قرار گرفته و از همان روز در بهداری زندان بستری است.»
بر اساس اطلاعات منتشرشده، حمزه درویش روز یکشنبه ۱۱ مردادماه در یک فایل صوتی از داخل زندان، عملکرد مسئولان سازمان زندانهای استان گیلان و نحوه اداره زندان لاکان رشت را مورد انتقاد قرار داده و درباره مواردی از جمله سوءمدیریت و نقض حقوق زندانیان سخن گفته بود.
به گفته منبع نزدیک به خانواده او، روز دوشنبه ۱۲ مردادماه، رئیس زندانهای استان گیلان و رئیس زندان لاکان، به سالن هشت محل نگهداری حمزه درویش مراجعه کردند و میان آنان و این زندانی مشاجره لفظی شکل گرفت.
این منبع مطلع در ادامه گفته است: «پس از انتشار فایل صوتی حمزه درویش از داخل زندان، صبح روز دوشنبه ۱۲ مردادماه، رئیس زندانهای استان گیلان و رئیس زندان لاکان به سالن هشت، محل نگهداری وی مراجعه کردند و میان آنان و این زندانی مشاجره لفظی صورت گرفت. ساعاتی بعد، شماری از نیروهای حفاظت و اطلاعات زندان به همراه چند سرباز وارد اتاق محل نگهداری او شدند و قصد داشتند وی را با خود ببرند. حمزه در برابر انتقال مقاومت کرد و ماموران او را بهشدت مورد ضربوشتم قرار دادند. شدت جراحات به حدی بود که زندانیان با استفاده از برانکارد او را به بهداری منتقل کردند. همچنین وسایل شخصی حمزه درویش از سالن هشت خارج و جمعآوری شده است و احتمال میرود وی دیگر به این سالن بازگردانده نشود و به بند یا زندان دیگری منتقل شود.»
اگر این روایت تایید شود، ارتباط زمانی میان انتشار فایل صوتی انتقادی و برخورد خشونتآمیز ادعاشده با این زندانی، پرسشهای جدی درباره نحوه برخورد مسئولان زندان با اعتراض و بیان انتقاد از سوی زندانیان ایجاد میکند.
حمزه درویش زندانی اهل تالش، از سال ۱۳۹۹ در زندان لاکان رشت نگهداری میشود. او پیشتر در پروندهای به ۱۴ سال حبس محکوم شده بود که این حکم پس از تسلیم به رای در مردادماه ۱۴۰۳، به ۱۰ سال و شش ماه حبس کاهش یافت. او پیش از این نیز یک دوره محکومیت بلندمدت دیگر را سپری کرده بود.
درویش پیشتر گفته بود که در سال ۱۳۹۳، نیروهای یک گروه بنیادگرای مستقر در سوریه، با فریب او را به ترکیه منتقل کرده و سپس به سوریه بردهاند. او همچنین عنوان کرده بود که مدتی در زندان داعش بوده و پس از دریافت اماننامه از سفارت ایران در ترکیه، به ایران بازگشته و خود را به نیروهای امنیتی معرفی کرده است.
با این حال، به گفته منابع حقوق بشری، همین پیشینه به تشکیل پرونده قضایی علیه او منجر شده است. پرونده حمزه درویش تنها از منظر وضعیت یک زندانی قابل بررسی نیست، بلکه بار دیگر مسئله رفتار جمهوری اسلامی با شهروندانی را مطرح میکند که به دلیل باور مذهبی، بیان عقیده یا انتقاد از ساختار قدرت، در معرض فشار قرار میگیرند.
جامعه اهل سنت ایران سالهاست درباره تبعیض و محدودیتهای مذهبی، بهویژه در زمینه آزادی عبادت، فعالیت مذهبی و برخورد امنیتی با فعالان اهل سنت، ابراز نگرانی کرده است. در چنین شرایطی، گزارش ضربوشتم یک زندانی سنیمذهب پس از انتشار یک فایل صوتی انتقادی، در صورت تایید، تصویری نگرانکننده از وضعیت حقوق زندانیان عقیدتی در ایران ارائه میدهد.
آنچه بر نگرانیها میافزاید، بیخبری خانواده از وضعیت جسمانی حمزه درویش و نبود اطلاعات شفاف از سوی مسئولان زندان است. حق خانواده برای اطلاع از وضعیت عزیزانشان، بهویژه زمانی که گزارشهایی درباره آسیب جسمانی یک زندانی منتشر شده، موضوعی جدی در زمینه حقوق انسانی و مسئولیت نهادهای زندان است.
در شرایطی که جمهوری اسلامی خود را مدافع اسلام معرفی میکند، برخورد با یک زندانی سنیمذهب و منتقد، در صورت صحت گزارشهای منتشرشده، پرسش مهمی را پیش روی افکار عمومی قرار میدهد: «چرا بیان انتقاد و برخورداری از باور مذهبی متفاوت، باید بهانهای برای فشار، تهدید یا خشونت در زندان باشد؟»
پرونده حمزه درویش اکنون نیازمند شفافسازی فوری درباره وضعیت جسمانی او، محل نگهداریاش و علت بستری شدن وی در بهداری زندان است. همچنین هرگونه ادعای ضربوشتم باید بهصورت مستقل و بیطرفانه مورد بررسی قرار گیرد و در صورت اثبات، مسئولان آن پاسخگو باشند.
