Triggermechanisme of oorlog, Islamitische Republiek staat voor keuze tussen voortbestaan en confrontatie
Het triggermechanisme of oorlog heeft de Islamitische Republiek in een tweesprong geplaatst tussen confrontatie met sancties en internationale druk.
De expliciete waarschuwing van drie Europese JCPOA-lidstaten aan de secretaris-generaal van de Verenigde Naties over de activering van het “triggermechanisme” tegen eind augustus geeft aan dat het diplomatieke geduld van het Westen ten aanzien van het nucleaire programma van de Islamitische Republiek is opgebruikt. Dit juridische instrument zal, wanneer het wordt geactiveerd, alle internationale sancties die in 2015 zijn opgeheven, herstellen; sancties die de al in crisis verkerende Iraanse economie nog verder aan de rand van instorting kunnen brengen.
Het afwijzen van het voorstel voor een verlenging van zes maanden van de nucleaire overeenkomst, voortzetting van verrijking boven de JCPOA-grenzen en weigering om inspecteurs van het Agentschap in Iran terug te laten, tonen aan dat het regime volhardt in het beleid van “symbolisch verzet”; een beleid dat ogenschijnlijk standvastigheid vertoont, maar in feite het land in een pad van volledige isolatie plaatst. Het openlijke meningsverschil tussen functionarissen van de Islamitische Republiek over acceptatie van tijdelijke beperkingen in ruil voor sanctieverlichting tot hardere standpunten tegen nulverrijking, toont de kloof en verwarring in de besluitvorming.
Aan de andere kant bereidt Israël zich met gezamenlijke oefeningen van leger en veiligheidsdiensten onder de naam “Dageraad” in feite voor op een nieuwe aanval op de nucleaire en raketinfrastructuur van Iran. Dit gebeurt terwijl Europese ambtenaren dreigen dat verdere vervolgingen van het huidige beleid van Teheran niet alleen tot activering van het triggermechanisme kan leiden, maar tot een volledige militaire confrontatie, een oorlog die de stabiliteit van het Midden-Oosten en zelfs Zuid-Europa in gevaar brengt.
In deze omstandigheden kan de Europese druk om sancties opnieuw in te voeren niet alleen als een strafmaatregel worden beschouwd, maar ook als een preventieve inspanning om mogelijk door economische en politieke druk uit te oefenen, een militaire aanval door Israël te voorkomen en Teheran ertoe te bewegen terug te keren naar directe onderhandelingen met Amerika.
Maar de Islamitische Republiek staat vandaag echt voor een tweesprong: ofwel tactische terugtrekking in het nucleaire en raketprogramma in de hoop op minder druk, of voortzetting van het confrontatiepad dat alleen maar meer sancties, diplomatieke isolatie en oorlogsgevaar tot gevolg zal hebben. De recente uitspraken van Masoud Pezeshkian over de noodzaak van onderhandelingen in afstemming met Ali Khamenei duiden op bewustzijn van het regime over de diepte van de crisis, maar ervaring leert dat zelfs aan de rand van gevaar, de prioriteit van het systeem eerder behoud van machtstructuur en voortzetting van kostbare beleid is dan welzijn en veiligheid van het volk.
