Van gevangenis tot ballingschap; Wereldvluchtelingendag en de stille schreeuw van Iraanse christenen
Elk jaar op 20 juni herdenkt de wereld de ‘Wereldvluchtelingendag’; een dag om miljoen mensen in herinnering te roepen die vanwege oorlog, geweld, discriminatie en vervolgung hun huis en bezittingen hebben moeten verlaten. Maar temidden van wereldwijd statistieken en rapporten zijn er groepen vluchtelingen die minder zichtbaar zijn; christenen die enkel vanwege hun geloof de bittere smaak van ballingschap, gevangenis en verdrukking hebben geproefd.
Voor veel Iraanse christenen was het vluchtelingschap geen keuze; het was een direct gevolg van hun trouw aan hun geloof. In voorbije jaren hebben aanzienlijke aantallen christelijke burgers in Iran te maken gehad met arrestaties, oproepen, sociale uitsluiting en veiligheidsdrukte. Sommigen zitten nog steeds in Iraanse gevangenissen vast, terwijl anderen gedwongen zijn hun vaderland te verlaten om hun geloof vrijuit te kunnen belijden.
Het verhaal van Iraanse christenen is niet alleen het verhaal van het verlaten van een land; het is het verhaal van het verlaten van huis, gezin, taal, herinneringen en een toekomst die zij zich eens hadden voorgesteld. Zij trekken zich meestal vol hoop op het vinden van religieuze veiligheid op weg naar zware en gevaarlijke reizen; reizen die soms jaren duren en gepaard gaan met veel onzekerheid.
De Heilige Schrift is ook vol van verhalen van migratie, ballingschap en vluchtelingschap. Abraham verliet op Gods roeping zijn vaderland. Het volk Israël leefde jaren in ballingschap. David ontvluchtte Saul. Jezus Christus zelf vluchtte als kind met zijn gezin naar Egypte om aan doodsbedreigingen te ontsnappen. Het evangelie volgens Matteus schrijft dat Jozef in een droom werd gewaarschuwd en het kind meename naar Egypte (Matteus 2:13-15).
Daarom is het onderwerp vluchtelingen voor christenen niet slechts een maatschappelijk of politiek probleem; het is onderdeel van het verlossingsverhaal in de Heilige Schrift. De schrijver van de brief aan de Hebreeën herinnert gelovigen eraan: ‘Vergeert de gastvrijheid niet, want door deze hebben sommigen zonder het te weten engelen onderdak verleend’ (Hebreeën 13:2). Deze vers is herhaaldelijk aangehaald bij het dienstwerk van kerken aan vluchtelingen.
‘Erik Trixstad’, voorzitter en directeur-generaal van het christelijke tijdschrift ‘Christian Chronicle’, behoort tot de christelijke medialeiders die jarenlang verslagen hebben gepubliceerd over de situatie van vluchtelingen en het werk van kerken aan hen. Hij schrijft dat hij veel tijd heeft besteed aan gesprekken over vluchtelingen en persoonlijke contacten met hen, en herhaaldelijk de verantwoordelijkheid van de kerk om migranten en verdrevenen te dienen, heeft onderstreept.
Trixstad beschreef in zijn verslagen ook christenen die zelf eens vluchtelingen waren en vandaag in Europese landen zich inzetten voor het dienen van andere verdrevenen. Hij schreef onlangs over Iraanse en Midden-Oosterse christenen in Europa: ‘Zij waren zelf eens vluchtelingen en helpen nu met diepe medelijden oorlogsgetroffen vluchtelingen.’
Deze verhalen herinneren ons aan een belangrijk feit: vluchtelingen zijn geen eindpunt van het verhaal. God heeft herhaaldelijk in de geschiedenis van de kerk aangetoond dat Hij het lijden van ballingschap kan omzetten in een gelegenheid voor getuigenis, diensten en de verspreiding van het evangelie. Veel Farsisprekende kerken buiten Iran zijn vandaag ontstaan uit deze gedwongen migraties en zijn uitgegroeid tot plaatsen van geestelijke groei en evangelisatie.
Op de Wereldvluchtelingendag wordt de wereldkerk opgeroepen verder te kijken dan statistieken en rapporten, en de gezichten te zien van die mensen die vanwege hun geloof een zware prijs hebben betaald; christenen van wie sommigen nog steeds in Iraanse gevangenissen vastzitten, terwijl anderen in kampen, opvangcentra en vreemde landen wachten op een veiliger toekomst.
Vandaag de dag moet de stem van deze broeders en zusters meer dan ooit gehoord worden. Zij hebben niet alleen juridische en humanitaire steun nodig, maar hebben ook behoefte aan gebed, mededogen en begeleiding van Christus’ kerk overal ter wereld.
Op de Wereldvluchtelingendag, laten wij eraan herinnerd worden dat Christus zelf de smaak van verdrijving heeft geproefd, en dat God nog steeds aan de zijde staat van vreemdelingen, verstotenen en verdrukkten.
