Wat betekent en welke betekenis heeft de sanctionering van Khamenei door Amerika?

Volgens Iran sluiten de nieuwe Amerikaanse sancties tegen Ali Khamenei en Mohammad Javad Zarif de weg naar onderhandelingen af. Amerika noemt de nieuwe sancties een reactie op de neerhalingen van zijn drone door de Revolutionaire Garde. Lees hieronder de meningen van enkele deskundigen hierover.

Hassan Rouhani, president van de Islamitische Republiek Iran, heeft scherp gereageerd op de sanctionering van Ali Khamenei en gezegd dat hij niets anders bezit dan een huis en een husseinya. Het lijkt echter dat de politieke en symbolische betekenis van de sanctionering tegen de leider van de Islamitische Republiek veel groter is dan de economische gevolgen daarvan.

Hassan Shariatmadari, Ahmad Alavi, Ammar Maleki, Reza Tagizadeh hebben deze vraag van Deutsche Welle Farsi beantwoord: wat betekent en welke betekenis heeft de sanctionering van Ali Khamenei.

Het verwerken van de Amerikaanse actie voor Khamenei is niet gemakkelijk

Hassan Shariatmadari, tegenstander van de Islamitische Republiek en politiek activist

De recente sancties die door Trump zijn ingesteld, richten zich dit keer op de persoon van de leider van de Islamitische Republiek en al zijn instellingen en financiële organisaties en instituties van zijn schaduwstaat. Het is nog niet precies duidelijk of deze sancties door het Amerikaanse ministerie van Financiën ineens of geleidelijk zullen worden ingevoerd.

Maar de omvang ervan kan, indien nodig, alle sectoren van het systeem omvatten en zelfs religieuze sectoren zoals vrijdagsprekersvoorzitters en religieuze functionarissen en theologische scholen en maandelijkse toelages die de leider in en buiten Iran aan studenten verstrekt kunnen omvatten en al deze domeinen kunnen gericht zijn en naast het politieke en militaire apparaat ook zijn relatie met de religieuze sector moeilijk kunnen maken.

Hulp aan wat bevrijdingsbeweging worden genoemd en eigenlijk bestaat uit loonafhankelijke werkers en agenten van de Islamitische Republiek en de Garde en de leider in het buitenland, wordt over het algemeen door het instituut van de leider gedaan. Bovendien kan het enorme budget dat onder de naam religieuze en culturele propaganda door het instituut van de leider wordt uitgegeven ook onder deze sancties vallen. Het grote apparaat van de Sjiitische clerus in Najaf en de religieuze vertegenwoordigers van Khamenei in de hele wereld kunnen ook het doelwit van deze sancties zijn.

Al het bovengenoemde kan op basis van het Amerikaanse beleid van sancties-onderhandelingen in één keer of stap voor stap worden geïmplementeerd. Als deze sancties worden ingevoerd, zullen ze Khamenei’s invloed binnen en buiten Iran en vooral in de islamitische wereld en het Sjiisme, wat zeer belangrijk voor hem is, met ernstige problemen worden geconfronteerd en voor hem zeer pijnlijk en hinderlijk zijn.

Waarschijnlijk zal het voor hem niet gemakkelijk zijn om deze wraakacties van Amerika te verwerken, die zijn invloed en leiderschap gericht hebben. Khamenei’s reactie op deze hardvochtige en wraakzuchtige actie van Trump zal grotendeels bepalen hoe de twee landen met elkaar omgaan en interacteren.

Een symbolische actie met echte gevolgen

Ahmad Alavi, economiedocent in Zweden

Hoewel de sanctionering van de leider van de Islamitische Republiek mogelijk als ineffectief wordt beschouwd, is het op zich al een teken van toenemende spanning tussen het Witte Huis en de Islamitische Republiek. Deze spanning heeft verschillende aspecten zoals symbolische en reële aspecten. Maar het symbolische en reële aspect op het gebied van economie overlappen elkaar. Daarom leidt elke symbolische actie tot een echt effect.

Oost ongeacht welke motivatie Washington’s reactie ook had, het zal aanzienlijke gevolgen hebben voor Irans economie. Toenemende politieke spanning betekent meer onzekerheid en zal daarom een negatief effect hebben op de investeringsquote in Iran. Het snelste effect van deze sancties zal zijn dat de spanning toeneemt en het enthousiasme van Irans handelspartners om naar en van Iran te importeren en exporteren afneemt, wat op zich betekent dat Irans buitenlandse handel kleiner wordt.

Kapitaalvlucht uit Iran in de vorm van niet-terugkeer van opbrengsten uit niet-petroleumexport of migratie van kapitaal en beleggers uit Iran is ook een van de andere gevolgen van toenemende spanningen tussen de regeringen van de twee landen. Omdat Irans economie exogeen en endogeen is, zal de impact van het kleiner worden van buitenlandse handel op economische groei negatief zijn. Het kleiner worden van Irans buitenlandse handel betekent minder investeringen in het land en zal daarom een negatief effect hebben op het activiteitsniveau van productie-eenheden en ook de waarde van de nationale munt doen dalen. In dergelijke omstandigheden zal het stijgen van stagnatie, werkloosheid en inflatie op middellange termijn niet verbazingwekkend zijn.

Amerikaans gedrag heeft de Islamitische Republiek wanhopig gemaakt

Ammar Maleki, professor politieke wetenschappen in Nederland

Velen die kritisch staan tegenover brede sancties en voorstander zijn van gerichte sancties, beschouwen politieke sancties als een van de beste instrumenten om onderdrukking van autoritaire en avontuurlijke regeringen, inclusief de Islamitische Republiek, te bestraffen. Daarom is de sanctionering van hoge politieke functionarissen van de Islamitische Republiek die betrokken zijn geweest bij onderdrukking en schending van mensenrechten binnenlands en moord en oorlogsschokkering in het buitenland, een verdedigbare maatregel en zelfs velen die tegen economische sancties zijn, verdedigen dit soort sancties.

De leider van de Islamitische Republiek is de hoogste functionaris die een hoofdrol in alle binnenlandse en buitenlandse crises heeft gespeeld; binnenlandse onderdrukking en wijdverbreide schending van mensenrechten wordt uitgevoerd door instellingen (gerechtelijke macht, regelgevingsorganen, veiligheidsorganen) die allemaal door de leider van de Islamitische Republiek zijn benoemd; aan de andere kant worden al het avontuurlijke en oorlogslustig beleid van het systeem in het buitenland door deze persoon bepaald en uitgevoerd door instellingen die onder rechtstreeks toezicht van de leider van de Islamitische Republiek staan en waarvan de commandanten en hoge functionarissen door de leider worden gekozen (Qods-brigade, militaire instellingen).

Gegeven deze omstandigheden, als op basis van het genoemde functioneren moet worden overgegaan tot toepassing van gerichte sancties, is het natuurlijk dat de leider van de Islamitische Republiek en zijn naaste kring onder de belangrijkste personen horen die te sanctioneren zijn.

De Amerikaanse regering heeft door toepassing van de politiek van maximale druk en aankondiging van bereidheid tot onderhandelingen zonder voorwaarden met leiders van de Islamitische Republiek, de regel van “stok en wortel” gebruikt om hoge functionarissen van de Islamitische Republiek in een benarde positie te plaatsen, zodat zij zich genoodzaakt zien aan de onderhandelingstafel te gaan om hun bestaan te behouden.

Maar de leider van de Islamitische Republiek, zonder acht te slaan op de druk en schade aan het volk en het land, heeft het land in een benarde positie geplaatst door aankondiging van het beleid “noch oorlog noch onderhandelingen” en heeft ook de opties van het systeem beperkt; als gevolg hiervan probeert het systeem door provocatieve acties zoals beschadiging van tankschepen, destabilisering van de Perzische Golf en neerhalingen van Amerikaanse drones het speelveld te veranderen zodat het door een beperkt militair conflict voordat het gedwongen wordt tot volledige overgave, door machtvertoon en demonstratie van vermogen tot regionale destabilisering, kan deelnemen aan “heldhaftige onderhandelingen”.

Maar anderzijds heeft de Trump-regering als een onvoorspelbare regering door onverwachte acties, inclusief plaatsing van de Garde op de lijst van terroristische groepen, weigering van militaire reactie op de neerhalingen van Amerikaanse drones en toepassing van nieuwe sancties tegen hoge functionarissen van het systeem (inclusief sancties tegen de leider en minister van Buitenlandse Zaken van de Islamitische Republiek), de Islamitische Republiek in verwarring en wanhoop gebracht.

Blijkbaar is dit de eerste keer dat het onconventionele systeem van de Islamitische Republiek op het wereldtoneel tegen een partner staat die in het toepassen van onconventionele en onvoorspelbare methodes en beleid in het voordeel heeft.

Een directe slag tegen Ali Khamenei

Reza Tagizadeh, analist van Iraanse aangelegenheden

Ondanks geen zware financiële last, het vermelden van de naam van de leider van de Islamitische Republiek, het personeel van zijn kantoor en de instellingen onder zijn toezicht heeft psychologisch belang en vormt een directe slag tegen Ali Khamenei, die zich praktisch in de positie van hoofd van Irans uitvoerende macht heeft geplaatst.

Het beleid van “druk tegen druk” en de verantwoordelijkheid voor het laten mislukken van het mediationinitiatief van Japans premier Shinzo Abe, wat een kans was voor Iran om uit de crisis te komen, wordt toegeschreven aan de leider van de Islamitische Republiek.

Het mislukken van het beleid van “druk tegen druk” is onvermijdelijk vanwege de huidige beperkte capaciteiten van Iran tegenover binnenlandse en buitenlandse verplichtingen – omstandigheden waarmee de voormalige Sovjet-Unie van 1985 tot 1989 worstelde en voor volledige ineenstorting van het heersende systeem leidde tot geleidelijke terugtrekking uit Afrika, Latijns-Amerika en stopzetting van hulp aan landen die lid zijn van het Warschaupact.

Een groot gebrek in Ali Khamenei’s strategie van druk tegen druk is het ontbreken van een vervangingsstrategie (Plan B) om uit de crisis te komen.

* De inhoud van deze pagina weerspiegelt uitsluitend de meningen en standpunten van de auteurs ervan.

Bron: DW