فعال شدن مکانیسم ماشه علیه ایران

فرانسه، بریتانیا و آلمان، فعالسازی مکانیسم ماشه را آغاز کردند که در پی آن تحریمهای سازمان ملل دوباره به ایران بازمیگردد.
سه کشور اروپایی فرانسه، بریتانیا و آلمان روز جاری پنجشنبه ۲۸ آگوست، روند ۳۰ روزه بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل علیه ایران را آغاز کردند. این اقدام به دلیل عدم اجرای تعهدات هستهای تهران و با هدف محدود کردن دستیابی ایران به سلاح هستهای صورت گرفت.
تروئیکای اروپایی در بیانیهای اعلام کرد: «ما متعهدیم از همه ابزارهای دیپلماتیک برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای استفاده کنیم. این شامل تصمیم امروز ما برای فعال کردن مکانیسم بازگشت خودکار تحریمها از طریق این بیانیه نیز میشود.»
کشورهای اروپایی ایران را به نقض توافق هستهای ۲۰۱۵ متهم کردهاند، توافقی که هدف آن جلوگیری از تولید سلاح هستهای توسط تهران بود. علیرغم اینکه فعالسازی مکانیسم ماشه تنها تا اواسط اکتبر ممکن بود، اما شرایط از جمله آغاز ریاست دورهای روسیه (متحد ایران)، بر شورای امنیت سازمان ملل و روند ۳۰ روزه احیای تحریمها، تسریع این تصمیم را توجیه میکند.
لازم به ذکر است که آخرین دور مذاکرات کشورهای اروپایی با ایران روز سهشنبه برگزار شد، اما این مذاکرات منجر به نتیجه ملموسی نشد. پیشنهاد اروپاییها این بود که بازگشت تحریمها، مشروط بر انجام بازرسیهای کامل سازمان ملل و از سرگیری مذاکرات ایران با آمریکا، تا شش ماه به تعویق بیفتد.
وزرای خارجه فرانسه، بریتانیا و آلمان روز چهارشنبه «مارکو روبیو» وزیر خارجه آمریکا را از تصمیم خود مطلع کردند و ابراز امیدواری نمودند که ایران تا پایان سپتامبر وارد تعامل دیپلماتیک سازنده شود و به تعهدات هستهای خود عمل کند.
در مقابل، ایران پیشتر هشدار داده بود که در صورت بازگشت تحریمها «پاسخی سخت» خواهد داد. «عباس عراقچی» وزیر خارجه ایران، روز جاری و در پاسخ به تماس تلفنی وزرای خارجه سه کشور اروپایی و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، گفت: «برای حفظ و تامین حقوق و منافع ملی خود، به این اقدام غیرقانونی و ناموجه به نحو مقتضی پاسخ میدهیم.»
فرایند بازگرداندن تحریمهای سازمان ملل ۳۰ روز به طول میانجامد و پس از آن، تحریمهایی بر بخشهای مالی، بانکی، انرژی و دفاعی ایران اعمال خواهد شد.
بازتاب اقتصادی این تصمیم در بازارهای داخلی ایران نیز مشهود بود؛ ارزش ریال در برابر ارزهای معتبر جهانی کاهش یافت. هر دلار آمریکا در معاملات روز جاری تا ۱۰۲ هزار و ۳۵۰ تومان و هر یورو تا ۱۱۹ هزار تومان معامله شد. این روند از روز چهارشنبه و با افزایش احتمال فعالسازی مکانیسم ماشه، موجب عبور دلار از مرز ۱۰۰ هزار تومان برای دومین بار شد. نخستین بار این اتفاق پنج ماه پیش رخ داده بود، زمانی که بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید و تشدید تنشها میان تهران و واشنگتن باعث افزایش قیمت دلار شد.