Iran zakt steeds dieper weg in het moeras van financiële corruptie

Kolom Fereydoun Khavand: In het meest recente rapport van de bekende organisatie “Transparency International”, dat donderdag 28 januari 2021 werd gepubliceerd, staat de Islamitische Republiek Iran wat betreft corruptiegraad onder de 180 onderzochte landen op plaats 149.

Volgens de beoordeling van deze organisatie staat Iran in de wereldwijde rangschikking van landen uit het oogpunt van financiële corruptie op de rode lijst en heeft Iran dezelfde corruptiegraad als Kameroen, Guatemala, Libanon, Madagaskar, Mozambique, Nigeria en Tadzjikistan.

De index “Waarneming van corruptie”

“Transparency International”, een Duitse non-gouvernementele organisatie die in ongeveer honderd landen ter wereld vertegenwoordigd is, publiceert sinds 1995 jaarlijks een rapport dat zich richt op de rangschikking van landen uit het oogpunt van financiële corruptie en geniet groot aanzien in economische en academische kringen wereldwijd.

Corruptie is volgens de definitie van “Transparency International” het misbruik van een ambt door ambtsdragers om politieke en gouvernementele posities aan te wenden voor financiële voordelen en materiële goederen. Een nauwkeurige beoordeling van de omvang van corruptie in een land op basis van duidelijke en wetenschappelijk meetbare criteria is natuurlijk niet mogelijk, zeker niet omdat corrupten in het duister opereren en volledige controle hebben over verbergingsmechanismen. Wat moet men dan doen?

Volgens “Transparency International” is de oplossing voor deze moeilijkheid het gebruik van een nieuwe index die “Waarneming van corruptie” wordt genoemd en die wordt samengesteld op basis van raadpleging van vertegenwoordigers van financiële kringen, economische activisten, experts, academici en vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld binnen en buiten landen. Met andere woorden: “Waarneming van corruptie” is een samengestelde index die is gedefinieerd op basis van de opvatting van binnenlandse en internationale zakelijke kringen, interne en externe wetenschappelijke en deskundige centra, en ook het maatschappelijk middenveld over de verschijningsvormen van corruptie in een land en de omvang daarvan, van omkoping door ambtsdragers tot de prijs van “gouden handtekeningen” en verduistering in overheidsaanbestedingen en inschrijvingen…

Op basis van deze “Waarneming van corruptie”-index geeft “Transparency International” verschillende landen ter wereld scores en rangschikt ze. Een score van honderd betekent het ontbreken van corruptie en volledige zuiverheid, en hoe dichter de score van een land bij nul ligt, des te groter is de omvang van corruptie in dat land. In het meest recente rapport van “Transparency International” staat Denemarken met een score van 88 uit 100 op de eerste plaats, en Zuid-Soedan en Somalië met een score van 12 uit 100 op de laatste plaats.

Jaar na jaar, geen verbetering

Op welke plaats zet “Transparency International” Iran wat betreft financiële corruptie? Wat in de rapporten van deze organisatie van de afgelopen jaren het meest de aandacht van Iraniërs trekt, is dat het land steeds dieper in het moeras van financiële corruptie wegzakt. In de afgelopen vier jaar, van 2017 tot 2020, is de score van Iran op basis van de “Waarneming van corruptie”-index elk jaar voortdurend gedaald en van 30 naar 25 gezakt. Tegelijkertijd is Irans positie op de lijst van landen wat betreft financiële corruptie, die in 2017 op plaats 130 stond, in 2020 naar plaats 149 gedaald.

In het meest recente rapport van “Transparency International” zien we dat Iran in de rangschikking van landen wat betreft financiële corruptie honderd plaatsen lager staat dan Rwanda, tweeëntachtig plaatsen lager dan Senegal en drieënzestig plaatsen lager dan Burkina Faso.

Van de 18 onderzochte landen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika staan slechts vier landen – Irak, Libië, Jemen en Syrië – wat betreft corruptiegraad in een slechtere situatie dan Iran.

Het is nuttig om te weten dat in dezelfde regio de Verenigde Arabische Emiraten in de tabel van “Transparency International” op plaats 21 staat en wat betreft corruptie in een betere positie staat dan Frankrijk en Amerika. In dezelfde tabel van landen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika zien we dat Iran wat betreft corruptiegraad 119 plaatsen achter Qatar, 114 plaatsen achter Israël, 100 plaatsen achter Oman en 97 plaatsen achter Saoedi-Arabië staat.

Dit is de toestand van een land dat in de preambule van zijn grondwet aan het volk heeft beloofd dat het “rechtvaardigen” zou plaatsen in plaats van “corrupten” op de regeringstroon: “Bij het oprichting van instellingen en politieke fondamenten, die zelf de basis vormen voor de vorming van de samenleving, zullen de rechtvaardigen volgens deze beginselen verantwoordelijk zijn voor de regering en bestuur van het land”.

Nu zien de Iraanse burgers, in plaats van de “rechtvaardigen” die de grondwet beloofde, rovers die, steunend op staatsbedrijven en quasi-gouvernementele instellingen en bedrijven die bekend staan als “khosoolti”, ongeveer 80 procent van het bruto binnenlands product van het land onder hun controle hebben. Deze zijn absolute heersters van de Iraanse economie en hebben alle nationale rijkdomsbronnen direct en indirect in hun bezit.

In feite worden alle handelingen en reacties van het land uitgevoerd in dienst van de belangen van de “rechtvaardigen”; zij profiteren zowel van economische sancties als van sanctieopheffing, profiteren zowel van stijgende dollarkoersen op de vrije valutamarkt als van daling daarvan, profiteren zowel van uitbreiding van de overheidssektor als van wat zij “privatisering” noemen, worden rijker zowel van hausse op de aandelenmarkt als benutten baisse ervan ook ten eigen voordele…

Het is precies deze wijdverspreide en “systematische” corruptie die Iran in de rangschikking van “Transparency International” in de huidige schandelijke positie heeft gebracht. Het zeer belangrijke punt is dat deze positie tot nu toe nooit formeel is tegemoet getreden met bezwaren of ontkenning van deskundige bronnen van de Islamitische Republiek en prominente figuren van het systeem.

Bron: Radio Farda