رونمایی از «هزاران سال ایران»؛ روایت تصویری میراث تاریخی ایران به روایت هربرت کریم‌مسیحی
کتاب تصویری «هزاران سال ایران» اثر هربرت کریم‌مسیحی، عکاس و مستندنگار ایرانی ارمنی‌تبار، شامگاه سه‌شنبه ۵ آبان ۱۴۰۵ در موزه بانک ملی ایران در تهران رونمایی شد. این اثر با حمایت بانک ملی ایران منتشر شده و با ثبت جلوه‌هایی از تاریخ، تمدن، معماری و میراث فرهنگی ایران، بخشی از حافظه تاریخی این سرزمین را در قاب تصاویر به نمایش می‌گذارد.
کتاب «هزاران سال ایران» به روایت هربرت کریم‌مسیحی، مجموعه‌ای تصویری از آثار و بناهای تاریخی ایران است که دوره‌های گوناگون تاریخی، از دوران پیش از اسلام تا عصر صفوی را در بر می‌گیرد. این کتاب با حمایت بانک ملی ایران و توسط شرکت چاپ و نشر این بانک منتشر شده و مقدمه آن را «سیدرضا صالحی‌امیری» وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی نوشته است.
مراسم رونمایی این اثر شامگاه سه‌شنبه ۵ آبان در موزه بانک ملی ایران برگزار شد و شماری از مقام‌های دولتی، پژوهشگران و چهره‌های فرهنگی و هنری در آن حضور داشتند. از جمله حاضران می‌توان به سیدرضا صالحی‌امیری، ژاله آموزگار پژوهشگر فرهنگ و زبان‌های باستانی و محسن سیفی مدیرعامل بانک ملی ایران، اشاره کرد.
هربرت کریم‌مسیحی، عکاس و مستندنگار ایرانی ارمنی‌تبار و متولد تهران است که بخش مهمی از فعالیت حرفه‌ای خود را به عکاسی از آثار تاریخی، محوطه‌های باستانی و معماری ایران اختصاص داده است.
در میان سوژه‌های مستندنگاری او، می‌توان به تخت جمشید، شوش، چغازنبیل، ارگ بم و کوه خواجه اشاره کرد. او همچنین به‌عنوان عکاس پژوهشگر در تخت جمشید فعالیت داشته و در پروژه‌ای جداگانه، امضاها و نشانه‌های به‌جامانده از معماران و هنرمندان دوران هخامنشی را بررسی و ثبت کرده است.
کریم‌مسیحی درباره شیوه کار خود گفته است که برای ثبت برخی بناها و آثار تاریخی، بارها و در فصل‌های مختلف سال به آن مکان‌ها بازگشته و گاهی ماه‌ها یا سال‌ها برای عکاسی و مستندسازی یک اثر زمان صرف کرده است. این رویکرد نشان می‌دهد که پروژه او صرفا به ثبت تصاویر زیبا محدود نبوده، بلکه تلاش داشته جزئیات معماری و روایت تاریخی هر اثر را نیز به مخاطب منتقل کند.
کریم‌مسیحی در نوشته‌ای درباره انتشار این کتاب گفته است که اثر «هزاران سال ایران» سال‌ها با او زندگی کرده و بخش نخست آن را به کوروش بزرگ تقدیم کرده است.
انتخاب کوروش بزرگ برای این بخش از کتاب، یادآور جایگاه او در تاریخ ایران و همچنین بازتاب نامش در متون تاریخی و دینی است. کوروش در کتاب اشعیا در عهد عتیق که بخشی از کتاب مقدس مسیحیان نیز هست، با عنوان «مسح‌شده خداوند» توصیف شده و در کتاب عزرا، فرمان او برای بازگشت یهودیان تبعیدی و بازسازی معبد اورشلیم روایت شده است.
این پیوند تاریخی و کتاب مقدسی، نام کوروش را به چهره‌ای قابل توجه برای مخاطبان مسیحی نیز تبدیل می‌کند؛ هرچند کتاب «هزاران سال ایران» اثری تصویری درباره گستره تاریخ و میراث فرهنگی ایران است و نباید آن را اثری صرفا دینی دانست.
در این مراسم رونمایی، ژاله آموزگار پژوهشگر فرهنگ و زبان‌های باستانی، بر نقش هنر و هنرمندان در حفظ هویت ملی و ماندگاری میراث فرهنگی تاکید کرد. او با اشاره به گذرا بودن زندگی انسان‌ها و ماندگاری آثار فرهنگی، بر اهمیت ثبت و انتقال این میراث به نسل‌های آینده تاکید داشت.
محسن سیفی مدیرعامل بانک ملی ایران نیز در این مراسم، انتشار کتاب را بخشی از تلاش این بانک برای ثبت و مستندسازی تاریخ و دستاوردهای ایران در پیوند با تحولات اقتصادی و فرهنگی عنوان کرد.
انتشار «هزاران سال ایران» را می‌توان تلاشی برای ثبت تصویری بخشی از میراث تاریخی کشور دانست؛ میراثی که در طول قرن‌ها، در بناها، محوطه‌های باستانی، معماری و آثار هنری باقی مانده است.
برای جامعه ایرانی، فارغ از تفاوت‌های قومی، مذهبی و فرهنگی، حفظ این آثار بخشی از پاسداری از حافظه تاریخی و هویت چندلایه ایران به شمار می‌رود. حضور هنرمندی با پیشینه ارمنی در چنین پروژه‌ای نیز، یادآور سهم ایرانیان با باورها و پیشینه‌های گوناگون در ثبت و حفظ فرهنگ و تاریخ این سرزمین است.
کتاب «هزاران سال ایران» با تکیه بر زبان تصویر، فرصتی فراهم می‌کند تا مخاطبان بار دیگر به گذشته‌ای نگاه کنند که آثار آن همچنان در گوشه‌وکنار ایران باقی است؛ گذشته‌ای که شناخت و حفاظت از آن می‌تواند پلی میان نسل‌های امروز و فردا باشد.
