سایه جمهوری اسلامی فراتر از مرزها؛ مصادره هویت یک شهروند مسیحی در ارمنستان
ابطال و ضبط گذرنامه «مسعود طاهری» شهروند مسیحی ایرانی ساکن ارمنستان، تنها یک اقدام اداری نیست؛ این پرونده، تصویری روشن از بازوی امنیتی جمهوری اسلامی در خارج از مرزهاست؛ جایی که حتی پناهبردن به کشوری دیگر هم، برای مسیحیان و منتقدان حکومت، امنیت و آزادی به همراه نمیآورد.
گزارشهای منتشرشده در رسانههای بینالمللی، نشان میدهد که جمهوری اسلامی بار دیگر فشار بر شهروندان مسیحی و منتقدان سیاسی را به بیرون از مرزهای ایران کشانده است. مسعود طاهری شهروند مسیحی ایرانی که حدود هفت سال است در ارمنستان زندگی میکند، در فرودگاه ایروان هنگام سفر به بارسلونا متوجه شد که گذرنامهاش به دستور جمهوری اسلامی باطل و ضبط شده است.
براساس گزارش رسانههای بینالمللی، ماموران کنترل مرزی در فرودگاه ایروان پس از تماس با سفارت جمهوری اسلامی، به او اطلاع دادهاند که گذرنامهاش دیگر اعتبار ندارد و باید به سفارت ایران تحویل داده شود. اقدامی که عملا، این شهروند ایرانی را بدون مدرک هویتی و در وضعیت نامشخص حقوقی قرار داده است.
آنچه این پرونده را فراتر از یک اختلاف کنسولی یا امنیتی میبرد، سابقه فشارهای جمهوری اسلامی علیه این شهروند مسیحی است. طاهری پیشتر به دلیل ایمان مسیحی و فعالیتهای مرتبط با کلیسا، تحت فشار نهادهای امنیتی قرار گرفته و ناچار به ترک ایران شده بود. او اکنون در ارمنستان علاوه بر فعالیت اقتصادی، رهبری یک کلیسای فارسیزبان را نیز برعهده دارد.
با این حال، بهنظر میرسد خروج از ایران هم نتوانسته او را از تعقیب و فشار امنیتی جمهوری اسلامی در امان نگه دارد. طاهری در گفتگو با رسانهها گفته است که این اقدام پس از حضور او در تجمعات اعتراضی ایرانیان در ایروان و اعتراض به سرکوب و کشتار معترضان در ایران رخ داده است. او همچنین ادعا کرده که پیشتر تهدید شده بود که در صورت ادامه فعالیتهای اعتراضی، گذرنامه و مدارک هویتیاش لغو خواهد شد.
در بخشی از این گزارشها آمده است که افرادی مرتبط با سفارت جمهوری اسلامی به معترضان هشدار دادهاند که «ارمنستان هم قلمرو ماست» و نباید تصور کنند که جمهوری اسلامی در خارج از ایران قدرت اعمال نفوذ ندارد.
این پرونده بار دیگر نگرانیهای جدی درباره امنیت شهروندان مسیحی ایرانی در خارج از کشور را برجسته میکند. در سالهای گذشته، نهادهای حقوقبشری بارها هشدار دادهاند که جمهوری اسلامی نهتنها در داخل ایران، بلکه در کشورهای همسایه نیز مخالفان، فعالان سیاسی و اقلیتهای مذهبی را تحت فشار قرار میدهد. اکنون، لغو ناگهانی گذرنامه یک شهروند مسیحی بدون حکم قضایی و بدون حق دفاع، نمونهای آشکار از استفاده حکومت از ابزار هویتی و کنسولی، برای خاموشکردن صداهای منتقد است.
مسعود طاهری این اقدام را «جنایت جمهوری اسلامی در سکوت» توصیف کرده و گفته است: «تصور کنید بدون هیچ اطلاعی و بدون هیچ دادگاهی، بدون اینکه من حتی بتوانم از خودم دفاع کنم، از قدرت دولتی خودشان استفاده کردند برای اینکه هویت من را از من بگیرند.»
این اتفاق تنها مربوط به یک فرد نیست. گزارشها حاکی از آن است که چند شهروند ایرانی دیگر در ارمنستان نیز با شرایط مشابه روبهرو شدهاند اما به دلیل نگرانیهای امنیتی، حاضر به افشای هویت خود نشدهاند. موضوعی که این نگرانی را تقویت میکند، این است که جمهوری اسلامی بهدنبال ایجاد فضای رعب و خاموشکردن صدای ایرانیان معترض و مسیحیان مهاجر حتی در خارج از کشور است.
